#hivbilgisi arama sonuçları

Herkes için #hivbilgisi kaynağı www.kirmizikurdele.org I Kondom HIV'i önler mi? Sıkça sorulan HIV soruları Önleme - Soru 8 Kondomlar HIV'i önlemede gerçekten etkili midir? Evet. Kondom doğru ve düzenli kullanıldığında, HIV ve cinsel yolla bulaşabilen/aktarılabilen enfeksiyonların (CYBE) önlenmesinde oldukça etkili olur. Araştırma lar, doğru şekilde kondom kullanımı ile gonore, klamidya, sifiliz, HIV, hepatitler gibi enfeksiyon risklerini ciddi oranda azalttığını dair kanıtlar sunmaktadır. Temelde iki tür kondom vardır: erkek kondomu (harici kondom), kadın kondomu (dahili kondom). Erişimi en kolay olan erkek kondomu, cinsel ilişki öncesinde erekte olmuş penisin üzerine geçirilmek suretiyle kullanılmakta ve korunma sağlamaktadır. Çok fazla bilinmeyen ve piyasada bulunması oldukça zor olan kadın kondomu ise üzerini de kaplayacak şekilde vajina içerisine yerleştirilerek kullanılan ve vajinal ile ilişkili olan her türlü cinsel eylem sırasında korunmayı sağlayan bir araçtır. Doğru kondom kullanımı ile ilgili ipuçları, tavsiyeler ve güvenilirlikle ilgili bilimsel kaynaklar/referanslar için aşağıdaki ilgili bağlantılar bölümünden ya da görsele tıklayarak kondom hakkında her şey sayfamıza erişebilirsiniz. İlgili bağlantılar; www.kirmizikurdele.org/kondom www.kirmizikurdele.org/besittirb www.kirmizikurdele.org/tasp www.kirmizikurdele.org/art www.kirmizikurdele.org #hivhakkindahersey #hivindogrusu Sıkça sorulan sorular sayfasına dönmek için tıklayın

HIV ve uyku sağlığı I www.kirmizikurdele.org -HIV ve uyku kalitesi- -Uykunun HIV pozitifler için önemi hakkında bilgiler- Önemli noktalar *Uyku fiziksel ve ruhsal sağlık için çok önemlidir. *Anksiyete, depresyon, madde- alkol kullanımı ve hastalıklar uyku sorunlarına yola açabilir. *Daha iyi uyuyabilmeniz için basit yaşam tarzı değişiklikleri yeterli olabilir. HIV ile ilişkili uyku bozukluklarının sebepleri stres, huzurlu hissetmemek, endişeler, anksiyete, depresyon, diğer hastalıklar, bazen de -özellikle de ilk günlerde- HIV ilaç tedavisinin yan etkileri olabilir. Kimyasal, sigara ve alkol kullanımı da sebep arasında sayılabilir. Yeterli düzeyde uyumamak ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Daha iyi uyuyabilmek için yapabileceğiniz bir kaç pratik şey vardır. Bazı durumlarda uyku ilaçları da yardımcı olabilir. -Uykuya neden ihtiyaç duyarız?- Uyku hem fiziksel hem de ruhsal sağlık için çok önemlidir çünkü bedenin ve zihnin dinlenmesine ve iyileşmesine izin verir. Uzun süreli uyku eksikliği depresyon gibi duygusal sorunlara yol açar. Zayıf veya eksik uyku sizi kalp hastalıkları, obezite ve tip-2 diyabet gibi sağlık sorunlarıyla karşı karşıya bırakabilir. Uzun süreli uyku sorunlarının bağışıklık sisteminin düzgün çalışmasını olumsuz etkilediği ve kişinin hastalanma ihtimalini arttırdığı düşünülmektedir. -Uykunun yapısı - Uyku, REM uykusu ve NREM uykusu arasında sürekli değişen bir döngüyü takip eder. Vücut, gece boyunca REM uykusu ve NREM uykusu evreleri arasında gidip gelir. İyi bir gece uykusu için bu döngünün beş veya altı kez gerçekleşmesi gerekir. -Ne kadar uykuya ihtiyaç duyarız?- İnsanların uyku ihtiyacı farklılık gösterir. Ancak birçok yetişkinin her gece altı ile dokuz saat arasında uykuya ihtiyacı vardır. Eğer çok çalışıyorsanız veya egzersiz yapıyorsanız, hastaysanız, bir hastalıktan çıkıp iyileşme dönemindeyseniz uyku ihtiyacınızın arttığını hissedebilirsiniz. Uyku hapları kişinin uykuya dalmasına yardımcı olabilir ancak kişiyi uykuda tutmaz. Bu da, kişinin ertesi gün uykulu hissetmesine neden olabilir. Yeterli miktarda uyku almak önemlidir ancak gereğinden fazla uyumamak da gerekir. Fazla uyumak motivasyonu azaltır ve daha yorgun hissetmenize neden olur. -Uykusuzluk (Insomnia)- Uyuyamama durumuna insomnia (uykusuzluk) denir ve bunun birçok biçimi bulunmaktadır. Bazı insanlar uykuya dalmakta zorlanırken bazıları da bir kaç saat uyuduktan sonra uyanır ve geri uyuyamazlar. Bazılarıysa sabah çok erken saatlerde uyanır ve bazı kişiler de uyuduktan sonra da kendilerini dinlenmiş hissetmezler. -Uykusuzluğun sebepleri- Birçok insan için endişe ve stres uykusuzluğun temel sebebidir. Bir sorun çözüldükten sonra uyku düzeni iyileşir. Ancak, anksiyete ve depresyon gibi daha ciddi sorunlar daha uzun süreli uyku problemlerine neden olabilir. Gece terlemesi ve ağrı gibi hastalık belirtileri de uyku düzenine olumsuz müdahale edebilir. Bu tür sorunları bir doktorla görüşmek en iyi seçenektir. Her ne kadar, bazı insanlar alkollü bir içkinin uykuya dalmak için kendilerine yardımcı olduğunu düşünseler de, tıpkı uyku saatine yakın bir zamanda kahve, çay gibi kafeinli içecekler içmek gibi, ağır düzeyde içki içmek de uykusuzluğa neden olabilir. Madde kullanımı, özellikle de amfetamin (speed), metamfetamin (kristal meth), MDMA (ekstazi) ve kokain gibi uyarıcı madde kullanımı çok ciddi uyku sorunları yaratacaktır. HIV ve HIV ile ilişkili hastalıkların tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar da -özellikle ilk günlerde- uykusuzluk (insomnia) veya diğer uyku sorunlarına neden olabilir.Özellikle, HIV ilaçlarında kullanılan Efavirenz (Sustiva ve Atripla) isimli molekülün yaygın yan etkilerinden biri garip rüyalar ve uykusuzluktur. Birçok durumda, bu tür yan etkiler tedaviye başladıktan sonraki birkaç hafta içinde azalacak ve zamanla tamamen kaybolacaktır. Yatağınız veya yastıklarınız rahatsız olması, yattığınız odanın çok dolu, sıcak veya soğuk olması gibi pratik etkenler de uykunuzu bölebilir. İdeal olan, uyuduğunuz odanın serin (18-24 derece arası) ve iyi havalandırılmış olmasıdır. Ayrıca, ışık sizi uyanık tutabileceği için, odanın mümkün olduğunca karanlık olması gerekir. Eğer gürültü uyumanızı zorlaştırıyorsa, kulak tıkaçları işe yarayabilir. -Uyku sorunlarıyla baş etmek- Birçok durumda, iyi uykuyu geri kazanmak için birkaç yaşam tarzı değişikliği yeterli olur. Bu değişiklikler, gün içinde kestirmemek, yatağa gitmeden önce çay, kahve ve diğer uyarıcılardan tüketmemek gibi önlemler olabilir. Eğer mümkünse, uyku saatlerini düzenli hale getirmek bedeninizin bir rutin içine girmesini sağlayabilir. Uyumak için kendinizi hazır hissetmeden yatağa gitmemek de işe yarayabilir. Eğer yattıktan sonraki otuz dakika içinde uykuya dalamazsanız, yatakta aşağı yukarı dönüp durup yılmış hissetmek yerine kalkın. Çünkü yatakta dönüp durmak sorunu daha kötü hale getirir. Uyku günlüğü denilen yöntemle, kendi uykunuzun kaydını tutmak da işe yarayabilir. HIV tedavinizi sürdüren doktorunuzla uyku sorunlarınızı paylaşmaktan kaçınmayın. Uykusuzluğunuzun altında depresyon, fiziksel hastalık veya tedavi yan etkileri gibi tıbbi bir sebep varsa, en kısa sürede uygun bir önlem almak veya tedavi önerisinde bulunmak için, doktorunuzu bilgilendirmeniz gerekir. Uyumaya yardımcı olmak için uyku ilacı adı da verilen ilaçlar bulunmaktadır. Bazı bireyler uyumak için tıbbi yardımcı ürünler kullanır. Olağan uyku düzenine geçmeye yardımcı olmak için meditasyon da yapılabilir. Uyku hapları kişinin uykuya dalmasına yardımcı olabilir, ancak kişiyi uykuda tutmaz. Bu da, kişinin ertesi gün uykulu hissetmesine neden olabilir. Her ne kadar bu tür sorunlar yaratmayan yeni ilaçlar geliştirilse de, bazı uyku ilaçlarının uzun süreli kullanımı bu ilaçlara bağımlılık yaratabileceği için çok sık önerilmemektedir Eğer uykuya dalmak sizin için zorsa, aşağıdaki öneriler uykuya dalmak için size yardımcı olabilir: *Sıcak bir banyo yapın. *Papatya çayı veya süt gibi sıcak bir şey için. Fakat uyku saatinizden üç dört saat öncesinden sonra kafeinli içecek tüketmeyin. *Eğer stres ve endişe sizi uyanık tutuyorsa düşüncelerinizi bir kağıda yazmak size yardımcı olabilir. Uykuya dalmaya çalıştığınızda, kendinizi bir sonraki gün yapacaklarınızı düşünürken buluyorsanız, gün içinde yapılacak işler listesi hazırlamayı alışkanlık haline getirin. *Rahatlatıcı hareketler veya nefes egzersizleri uygulayın. Bazı bireyler aroma-terapik yağları rahatlatıcı bulurlar. *Kitap okuyun, sesli kitap veya rahatlatıcı bir müzik dinleyin. *Televizyon izlememeye veya yatakta telefon, bilgisayar gibi elektronik aletleri kullanmamaya özen gösterin. Eğer bu yöntemlerin hiçbirisi uykuya dalmanıza yardımcı olamıyorsa, uyku sorunlarınızı HIV tedavinizi sürdüren doktorunuza bildirmeyi ihmal etmeyin www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey Kaynak: NAM-AIDSmap Yararlanılan yazı bağlantısı

B=B, B eşittir B nedir?I Sıkça sorulan HIV soruları I www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları Önleme - Soru 7 - B=B, Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan, B eşittir B nedir? Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan ya da kısa adıyla B eşittir B, B=B, düzenli HIV ilaç tedavisi kullanımı ile virüs yükleri (viral yük/viral baskı) Belirlenemeyen seviyeye baskılanan ve orada sabitlenen HIV pozitiflerle kurulan cinsel ilişkilerde (kondom kullanılmasa bile) HIV bulaş/geçiş/aktarım riskinin tamamen sıfır olduğunu vurgulayan bilimsel olarak kanıtlanmş bir mesaj (ve Kırmızı Kurdele İstanbul'un dünya çapındaki ilk imzacılarından ve uluslararası sözcülerinden biri olduğu) ve uluslararası kampanyadır. HIV ile yaşayan kişilerin uzun ve sağlıklı yaşayabileceklerini, HIV negatif çocuk sahibi olabileceklerini ve başkalarına HIV bulaştırmaktan asla endişelenmemeleri gerektiğini duyuran bu mesaj ve kampanya, hem HIV pozitif kişilerin, hem onların yakınlarının hem de mesajın ulaştığı genel toplumun bu gerçekleri anlamalarını sağlayarak kamuoyunu etkilemekte oldukça başarılı olmuştur. 2022 Aralık itibarıyla 105'den fazla ülkede uygulanan kampanyanın dünya çapındaki ilk imzacılarından ve uluslararası öncülerinden olan Kırmızı Kurdele İstanbul , Türkiye’de ve dünya genelinde yaptığı çalışmalarla kampanyanın güçlü mesajını daha fazla insana ulaşması için çalışıyor. B=B - Çeviride neden ''Belirlenemeyen'' ve ''Bulaştırmayan'' terimleri kullanıldı? Neden bulaşmayan değil de "BULAŞTIRMAYAN" denilmeli? İngilizce orijinal adı Undetectable = Untransmittable olan kampanyanın farklı ülke ve dillerdeki tüm çevirilerinde birinci ve ikinci kelimenin aynı harfle başlaması kampanya kurgusu ve iletişimi açısından global bir prensip. Nitekim kampanya farklı ülkelerde N = N, I = I, J = J, K=K gibi kısaltmalarla anılıyor. Undetectable kelimesinin en yaygın Türkçe karşılığı tespit edilemez olmakla birlikte, kelimenin yorumlarından biri de belirleneyemendir ve bir şeyin varlığının şüphe götürmez olduğu ancak o şeyin belirgin bir biçimde fark edilemiyor/görülemiyor yani belirlenemiyor oluşunun vurgulanması anlamında BELİRLENEMEYEN kelimesi seçilmiştir. Bu, HIV ilaç tedavisinin vücuttaki virüsü baskılaması ve vücutta/hücrede etkisizce gizlenir hale getirmesi durumunun çok net bir tarifidir. Kafa karıştıran esas konu ise ikinci B. Çeşitli farklı çevirilerde Bulaşmayan, Bulaşmaz gibi mesajı tam aktarmayan, HIV pozitifleri güçlendirmekten uzak ifadeler de görülebilir. Ancak kampanyanın ve kampanyanın temelindeki ana mesajın ruhunun ve kanıtların güçlülüğünün vurgulanması açısından en uygun çeviri BULAŞTIRMAYANdır . ÇÜNKÜ BU KAMPANYANIN TEMELİNDEKİ ÖZNE VİRÜS (HIV) DEĞİL HIV POZİTİF KİŞİDİR . Kampanya, B eşittir B'den önce sürekli tehdit olarak görülen ve ötekileştirilen HIV pozitif kişinin özgürleşmesi ve özgüveninin yeniden inşası üzerine kurulmuştur. Bu bağlamda kişinin HIV ilaç tedavisine bağlı olarak virüsü kondomsuz ilişkilerde bile hiç kimseye bulaştırmayacağını en iyi vurgulayan kelime BULAŞTIRMAYANdır. Yani özetlersek belirlenemeyen şey virüstür, bulaştırmayan ise HIV pozitif kişidir. Bu nedenle "BULAŞTIRMAYAN", "SIFIR RİSK" gibi HIV pozitifleri güçlendiren betimlemeleri özellikle tercih ediyoruz. Bu betimlemeleri andırsalar da, mesajı doğru aktarmaktan uzak (bulaşmaz, bulaşmayan vb.) bazı ikincil betimlemeler temel mesajı ve vurguyu zayıflatan söylemler olarak HIV pozitiflere hiçbir fayda sağlamıyorlar. Dolayısıyla hem Belirlenemeyen hem de Bulaştırmayan kelimeleri kampanyanın ruhuna, vurgusuna ve ana mesajın üzerinde yükseldiği psikolojik temele en uygun kelimeler olarak yaklaşık iki haftalık titiz bir çalışmanın sonucu olarak seçilmiştir. Nitekim Undetectable = Untransmittable kampanyası orijinal bildirisini imzalayan otorite kuruluşlardan biri olan CDC, Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan'ı şöyle duyuruyor; "A person with HIV who takes HIV medicine as prescribed and gets and stays virally suppressed or undetectable can stay healthy and will not transmit HIV to their sex partners". Yine bildiri imzacısı ve otorite kuruluşlardan biri olan UNAIDS 'in Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan duyurusu ise şöyle; ; "People living with HIV on antiretroviral therapy who have an undetectable level of HIV in their blood have no risk of transmitting HIV sexually" Görüldüğü gibi her iki (ve tüm diğer) belgede de temel vurgu kişi ve kişilerdir ve bu yüzden terim Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan olarak kullanılmalıdır. - Kırmızı Kurdele İstanbul Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan Bildirisi hakkında ne diyor? Kırmızı Kurdele İstanbul’un B=B kampanyasına imza koyarken yaptığı açıklama şöyle; “Kırmızı Kurdele İstanbul olarak, cinsellik hakkında konuşmanın dahi yüksek düzeyde tabu sayıldığı bir toplumda HIV aktivizmi yapıyoruz. Bu yüzden, virüsü baskılanmış HIV pozitiflerin de sağlıklı bir cinsel yaşam sürdürebileceğine ilişkin tüm bilimsel kanıtlar bizim için çok önemli. Çünkü HIV pozitiflerin aldığı açık ya da üstü örtük tüm mesajlar, onların ötekiler için tehlikeli olduğu yönünde. Oysa araştırma sonuçları, başarılı bir tedavinin bulaş riskini, sıfıra indirdiğine ilişkin güçlü kanıtlar sunuyorlar. Uluslararası güncel HIV bilgisinden hareketle aktivizm yapan bir sivil toplum kuruluşu olarak bu bilgileri paylaşıyor ve ekliyoruz; korunma eyleminin tüm diğer olasılıklar göz önünde bulundurularak sürdürülmesi hala önemli! Fakat bir diğer önemli şey ise korunma eyleminin iki taraflı bir karar gerektirdiği ve tüm sorumluluğun HIV pozitif bireye yüklenmesinin, HIV’e i lişkin bir başka önyargı olduğunun kabul edilmesidir. Bu yüzden, HIV pozitif kişileri kendileri ve bedenleriyle barışık ve kendilerine daha güvenli hale getirecek tüm bilimsel kanıtları mutlulukla karşılıyor, birlikte hareket çağrısı yapan tüm uluslararası bildirileri cesaretle imzalıyoruz ". İlgili bağlantılar; #hivbilgisi: 9 soruda Belirlenemeyen eşittir Bulaştırmayan #hivbilgisi: B eşittir B önyargı ve ayrımcılığı da önler mi? www.kirmizikurdele.org/viralbaski www.kirmizikurdele.org/besittirb www.kirmizikurdele.org/tasp www.kirmizikurdele.org/art www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey

HIV hakkında her şey I HIV, sigara ve alkol I Ücretsiz HIV testi I Türkiye'nin en güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı Kırmızı Kurdele İstanbul Her ne kadar bırakması büyük çoğunluk için hayli zor gibi görünse de, sigara ve alkolün genel sağlık üzerindeki olumsuz etkiler herkes tarafından bilinir. Konu HIV'in sigara ve alkolle ilişkisi olduğunda ise durum biraz daha karışık. Son yıllarda HIV tedavisinde görülen hızlı gelişmelere paralel hızda çoğalan bilimsel çalışmaların önemli başlıklarından biri de sigara, alkol ve HIV’in sağlık üzerindeki etkileri. Doğruluğu bilimsel olarak ispatlanmış ve kolay anlaşılır #hivbilgisi üretmek hedefimize uygun olarak, Türkçe'de pek az kaynak bulunan bu önemli başlıklar altında yapılmış uluslararası çalışmaları inceleyip derleyerek, her zaman başvurulacak bir kaynak hazırladık. (Güncelleme tarihi: Eylül 2025) - HIV ve Sigara - Eğer sağlığınızla ilgili endişeler taşıyorsanız yapabileceğiniz en iyi şeylerden biri sigarayı bırakmak ya da henüz başlamadıysanız hiç başlamamaktır. İnsan sağlığını en olumsuz etkileyen şeylerden biri olarak da bilinen sigara, 70’i doğrudan kansere neden olan 7000’den fazla kimyasal içerir. Bu maddeler içerdikleri karbon monoksitten dolayı kanınızdaki oksijen seviyesini düşürerek, organlara ulaşması gereken enerjinin azalmasına yol açar. Ayrıca sigara içmek, kan basıncı, doğurganlık, cilt, diş ve akciğerleri etkileyerek kanser, kalp hastalığı ve felç gibi riskleri de arttırır. Ocak 2015’de www.poz.com ’da yayınlanan bir çalışmaya göre hem virüs baskılayıcı ve bulaş engelleyici HIV ilaç tedavisi (ART) kullanan hem de sigara içmeye devam eden HIV pozitiflerin ölüm riski sigara içmeyenlere oranla iki kat fazladır. Daha güncel veriler ise bu tabloyu daha da çarpıcı hale getirmiştir: ART kullanan ve belirlenemeyen viral yüke sahip HIV pozitiflerde dahi, sigaraya bağlı ölüm riski HIV’in kendisinden daha yüksektir (Helleberg 2015, NIH HIVinfo 2024). -Sigara HIV pozitifler için sorunlara sebep olur mu?- Yukarıda da referans verdiğimiz araştırmaya göre HIV tedavisi ilaçları kullanan ve sigara içen bireylerin ölüm riski iki katına kadar çıkmaktadır. HIV tedavisi ilaçları kullanan ve sigara içmeyen bireyler için ömür beklentisi ise normal seviyededir. Tam da bu noktada, günümüzdeki gelişmiş HIV ilaçları sayesinde HIV pozitifler için beklenen ömür süresinin HIV negatif bireylerle aynı seviyelerde olduğunun altını özellikle çizmeliyiz (Samji 2013). Bununla birlikte, bazı çalışmalar HIV ile yaşayan kişiler arasında sigara tüketme alışkanlığının HIV negatif bireylere oranla daha yüksek olduğuna işaret ediyor (NIH HIVinfo 2024). HIV’in kendisinin kardiyovasküler sorunlara sebep olan veya hızlandıran kolesterol değerlerinde değişiklikler yapabilme olasılığı da üzerinde durulmaya değer başka bir bulgu. Eğer bu karışıma sigarayı da eklerseniz, riskleri arttırmış olacağınız gerçeği iyice belirginleşecektir. Tüm bu bulgular sağlıklı ve olağan bir ömür süresi için sigara bırakmayı denemenin ne kadar önemli olduğunu gösteriyorlar. Bu kararı almak ve uygulamak kimileri için anlık bir mesele iken, kimileri için karmaşık bir hal alabilir. Ancak farklı yardım ve destekleri değerlendirerek sigarayı bırakmak mümkündür. -Eğer HIV pozitifseniz sigara içmeye daha mı yatkınsınız?- Bir başka araştırma, 'değiştirilebilir kanser riskleri' oranlarının, HIV pozitiflerde daha yüksek olduğu sonucuna ulaşmıştır. Belirli düzeyde kontrol edebildiğimiz 'değiştirilebilir kanser riskleri ' örnekleri şunlardır: Sigara tüketmek, Alkollü içkiler tüketmek, HPV enfeksiyonu, Hepatit B, C enfeksiyonları. Çalışma, HIV ile yaşayan kişilerde bu değiştirilebilir risklerin genel nüfusa kıyasla daha yüksek oranlarda gerçekleştiğini göstermiştir. Söz konusu çalışmaya katılan HIV pozitif kişilerin %54’ü sigara kullanıyorlardı. Bu oran, çalışmanın yapıldığı ülke olan Amerika nüfusundaki genel sigara tüketimi oranına göre yaklaşık bir buçuk – iki kat kadar daha yüksektir. 2024 güncel verileri de HIV ile yaşayan kişilerde sigara kullanımının genel nüfusa göre hâlâ daha yüksek olduğunu, fakat azalma eğiliminde olduğunu göstermektedir (NIH HIVinfo 2024). -Sigarayı nasıl bırakabilirim?- Sigarayı bırakmak için eksik olanı yerine koyma ya da karşılama tedavisi olarak adlandırılabilecek, nikotin ihtiyacını karşılayacak alternatif ürünler kullanmak mümkün. Bunlar; nikotin bantları, pastiller, sakızlar vb. şeklinde olabilir ve nikotin isteği yavaş yavaş geçene kadar kullanılabilir. Buna ek olarak, vareniklin, bupropion ve sitizin gibi ilaçlar da HIV ile yaşayan kişilerde güvenle ve etkili bir şekilde kullanılabilir. Davranışsal danışmanlıkla birleştirildiğinde bırakma başarı oranları daha da artmaktadır (Cochrane 2024, WHO 2024). Bu konuda doktorunuza ve sigara bırakma poliklinikleri ile Alo 171 hattına danışmanız, sigarayı bırakmak konusunda planlı ve istikrarlı hareket etmenizi sağlayabilir. -Elektronik sigarayı denemeli misiniz?- Elektronik sigaralar, geleneksel sigaralara göre daha az zararlı bir alternatif olarak lanse edilse de, sağlık üzerinde önemli riskler barındırmaktadır. Araştırmalar, elektronik sigaralarda kullanılan sıvılardaki kimyasalların solunum yollarında iltihaplanmaya ve akciğer hasarına yol açabileceğini göstermektedir. Ayrıca, elektronik sigaraların aerosolünde tespit edilen nikotin, bağımlılığa neden olmasının yanı sıra kalp ve damar sağlığını olumsuz etkileyebilir. Dünya Sağlık Örgütü’nün 2024 kılavuzu, erişkin tütün bırakmada elektronik sigaraları bir yöntem olarak önermemektedir. Bunun yerine nikotin replasmanı, vareniklin, bupropion veya sitizin gibi kanıta dayalı yöntemler önerilmektedir (WHO 2024). - HIV ve Alkol - - Alkol HIV pozitif kişiler için sorunlara sebep olur mu? - Yapılan pek çok araştırma, alkolün HIV ile yaşayanlar için biraz daha fazla zararlı olabileceğini doğruladı. Özellikle düzenli ve ağır alkol tüketimi: HIV tedavisine bağlılığı ve uyumu bozar, Viral baskılanma oranlarını düşürür, Karaciğer hastalığı riskini artırır, CD4 düzeylerini olumsuz etkileyebilir (Hahn & Samet 2017, Kalichman 2023, Molina 2018). Buna ek olarak, çok sayıda çalışma, haftada 14 birimden fazla alkol alınmamasını tavsiye etmeye devam ediyor (UK CMO 2016). - Ne miktarda alkol gönül rahatlığıyla tüketebilir? - Aslında "gönül rahatlığıyla tüketilebilecek" diye bir alkol ölçüsü yok. Çünkü en ideali hiç tüketmemek.. Azami miktar bağlamında konuşursak, yukarıda da söylediğimiz gibi çeşitli sağlık kurumları ve otoriteleri haftada 14 birimden (birimlerin nasıl hesaplanacağına ilişkin tablo aşağıda) fazla alkol alınmamasını tavsiye ediyor. Daha önce bu değer haftada 21 birim olarak tavsiye ediliyordu. Elbette haftada 14 birim tavsiye ediliyor diye bunu sonuna kadar kullanmamak, hatta hiç alkollü içki kullanmamak çok iyi bir fikir. Ancak ille de içecekseniz bu miktarı günlere bölmek, ilk cümledeki kadar olmasa da bir başka iyi fikir. Aşırı alkol tüketiminin hastalanmalar, yaralanmalar, HIV tedavisine uyumu bozmak, boş vermiş davranmak vb. sebeplerden ötürü doğacak riskleri arttırdığını bir de www.kirmizikurdele.org hatırlatmış olsun. Tavsiye edilen alkol tüketim miktarındaki değişikliğin nedeni ise alkol tüketenlerdeki ağız, boğaz ve göğüs kanseri, felç, kalp hastalığı, karaciğer hastalığı gibi beyin ve sinir sistemi hasarı risklerinin dikkate değer düzeyde artış göstermesi. 1995 yılından önceki tavsiyelerde, az miktarda alınan alkolün kalp üzerinde olumlu etkileri olabileceği düşünülüyordu. Yeni çalışmalar bu faydanın sadece 55 yaş üzeri ve haftada beş birimden az alkol tüketen kadınlar için söz konusu olduğunu ispatladı. - HIV pozitif olmam içeceğim miktarı etkiler mi? - Kesinlikle evet! YALE Üniversitesinde yapılan Veterans Aging Cohort Study (VACS) araştırması, HIV ile yaşayan bireyler için alkolün kötü olup olmadığını öğrenmek için erkek gaziler üzerinde bir çalışma yaptı. Çalışmaya katılan erkekler haftada 13 birimden fazla alkol aldıklarında, HIV negatif erkeklere oranla daha fazla ölüm riski taşıdıkları sonucuna vardı. Bu sonuç yeni yönergelerde belirtilen haftada 14 birim önerisiyle birebir örtüşüyor (VACS 2022). Başka bir VACS çalışması gösterdi ki; özellikle viral yükü henüz belirlenemeyen seviyede (Bkz: #BeşittirB ) olmayan bireyler daha az içki ile sarhoş olabiliyorlar. Kulağa çok daha ekonomik ve eğlenceli geliyor ama emin olun öyle değil. Bu çalışmada sadece HIV pozitif erkeklerdeki alkolün etkileri incelendi, ancak biliniyor ki bir birim alkol kadınlara erkeklerden daha çok zarar veriyor. Araştırmacılar, bu çalışma kadınlar üzerinde yapıldığında da aynı sonuçları vereceğini, hatta haftalık önerilen birim düzeyinin daha da düşük olabileceğini söylüyorlar. - Nedir bu bir birim ölçüsü? - Bir birim, 8 gram ya da 10 ml saf alkole eşdeğerdir. Alkollü içki çeşitlerine göre birimler şöyle örneklendirilebilir; Şarap, 1 küçük kadeh: 1.5 birim Şarap, 1 standart kadeh: 2.1 birim Şarap, 1 büyük kadeh: 3 birim Şarap, 1 şişe: 10 birim Light bira, 1 bira bardağı: 2 birim Bira, 1 bira bardağı: 3 birim 1 kadeh viski: 1 birim Çeşitli 14 birim örnekleri ise şöyle; 6 bardak şarap 6 bardak bira 5 bardak meyve şarabı 14 kadeh viski - Bu 14 birimin hepsini tek seferde içersem? - Yapmasanız daha iyi. Zira çok da iyi bir fikir değil! Hayır ben ille de yapacağım diyorsanız, bu 14 birimi tek seferde içmekle ilgili verilebilecek en tavsiyeler ancak şunlar olabilir; İçeceğiniz miktara mutlaka sınır koyun, Gıda ile eş zamanlı tüketin, Kadehler arasında mutlaka su için. -Alkol tüketimi HIV tedavimi etkiler mi? Alkolün HIV ilaçları ile etkileşimi var mı?- Alkol ve HIV ilaçları arasında çoğu durumda doğrudan bir etkileşim olmadığı biliniyor. Ancak ağır alkol kullanımı karaciğer hasarı riskini artırır ve ilaç uyumunu bozarak viral baskılanmayı bozabilir (Hahn & Samet 2017, Molina 2018). Şu bilgi de önemli; eğer alkolden dolayı ilacınızı içtikten kısa bir süre sonra kustuysanız dozunuzu tekrarlayın. En olumsuz etkilerden birisi, alkolün etkisiyle HIV ilaçlarını almayı unutabilmektir. Bunun dışında, zaten söyledik ama tekrar tekrar söylemekte yarar var; ağır içki kullanımı sağlığınıza ağır zararlar verir. Eğer aşağıdaki durumlardan en az birine sahipseniz alkol tüketiminizi minimuma indirmeniz veya daha iyisi, tamamen bırakmanız öneriliyor: Hepatit gibi bir karaciğer hastalığınız varsa, (HIV ilaçlarının faydasını görmek için sağlıklı bir karaciğere ihtiyacınız var), CD4 sayısı düşük ise (yani, zayıf bir bağışıklık sistemine sahipseniz), HIV ilaçlarını kullanmaya başlamadıysanız (alkol kullanımı bağışıklık sisteminizi düşürecek ve enfeksiyonlardan kurtulmanız yavaşlayacak), Kanınızdaki yağ oranı yüksekse. Ek olarak, alkol kullanım bozukluğu tedavileri (naltrekson, akamprosat, disülfiram ve davranışsal terapiler) HIV ile yaşayan kişilerde de etkili olup, hem alkol bırakmayı hem de ART uyumunu ve viral baskıyı iyileştirebilir (Edelman 2020). - HIV pozitif ve hamileyken alkol ya da sigara kullanabilir misiniz? - Bu soruyu hiç sormadınız sayıyoruz! Alkol ve sağlıklı tüketim hakkında daha fazla bilgi için; Aklınıza takılan tüm soruları önce enfeksiyon uzmanınıza, daha fazla bilgi ve yardım gerekiyorsa onun yönlendirmelerini takip ederek farklı uzmanlara yöneltmekte ve daha az alkol tüketmenin, gerekiyorsa bırakmanın yollarını aramakta fayda var. Daha uzun ve sağlıklı yaşam hakkında daha fazla bilgi edinmek ve bu bilgilerin gereklerini yapmak, herkes için olduğu gibi HIV ile yaşayan bireyler için de oldukça önemli. - Kaynaklar - Helleberg M. et al. Smoking and life expectancy among HIV-infected individuals on antiretroviral therapy in Europe and North America. AIDS. 2015. NIH HIVinfo. Cigarette Smoking and HIV. Güncelleme: 2024. Samji H. et al. Closing the gap: increases in life expectancy among treated HIV-positive individuals. PLoS One. 2013. Cochrane Tobacco Addiction Group. Varenicline for smoking cessation in people with HIV. Cochrane Database Syst Rev. 2024. World Health Organization (WHO). Guidelines for treating tobacco dependence. 2024. World Health Organization (WHO). Statement on electronic cigarettes. 2 Temmuz 2024. Hahn JA, Samet J. Alcohol and HIV: interactions and implications. Curr Opin HIV AIDS. 2017. Kalichman SC. et al. Alcohol use and HIV treatment adherence: A systematic review. AIDS Behav. 2023. Molina PE. Alcohol abuse and HIV disease progression: mechanisms and therapeutic strategies. J Neuroimmune Pharmacol. 2018. Veterans Aging Cohort Study (VACS). Alcohol and mortality in HIV. 2022 raporu. UK Chief Medical Officers. Low Risk Drinking Guidelines. 2016. Edelman EJ. et al. Treatment of alcohol use disorders in HIV-positive populations. Lancet HIV. 2020. www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu #beşittirb

Herkes için #hivbilgisi www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları HIV testleri - Soru 7 HIV'de pencere dönemi nedir ve kaç gündür? Pencere dönemi, HIV'e maruz kalma ile HIV testinin pozitif olarak sonuçlanabileceği nokta arasında geçmesi gereken en kısa süreyi tanımlayan terimdir. Bu süre 4. nesil antijen/antikor testleri için ortalama 4 haftadır. Bu testler, en son cinsel ilişkinin üzerinden ortalama 4 haftalık süre geçmesinden sonra en az %95 oranında doğru sonuç vermektedir. Diğer %5 için bu süre, bağışıklık sisteminin geç tepki göstermesi olasılığı göz önünde bulundurularak teoride 45 gün olarak ifade edilebilir. (Bu süre çeşitli tiplerdeki HIV testlerine ve bulunduğunuz yerin sağlık hizmeti sunumu imkanlarına göre 90 güne kadar uzayabilir. Bu cevap yazılırken ülkemizin önde gelen saygın HIV uzmanlarınca hazırlanan * HIV/AIDS Tanı İzlem ve Tedavi El Kitabı referans alınmıştır.) *#hivbilgisi yazısı önerisi : HIV/AIDS Tanı, İzlem ve Tedavi El Kitabı (HIV tedavi rehberi) güncellendi Farklı nesil (Örn: 3. nesil) HIV testlerinde farklı pencere dönemleri belirtilmesi de doğaldır, ancak günümüzde genellikle 4. nesit testler yaygın olarak kullanılmaktadır. Pencere dönemi hakkında farklı süreler söylenmesinin sebepleri bunlardır. Eğer gerçekten HIV'e maruz kalınmışsa, pencere dönemi süresi zarfında çoktan antikor üremesi gerçekleşmiş olacak ve kanda tespit edilebilir bir antikor seviyesi söz konusu olacaktır. Yani HIV mutlaka teşhis edilebilir. HIV'in tespiti ve teşhisi için tek ve en kesin yol HIV testleridir. www.kirmizikurdele.org herkesin yılda en az bir, mümkünse iki kez HIV testi yaptırmasını önermektedir. İlgili bağlantılar: www.kirmizikurdele.org/hiv-test-tipleri www.kirmizikurdele.org/hiv-testleri HIV testinden ... günde aldığım sonuç ne kadar güvenilir? Sonuç pozitife döner mi? www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

HIV ve insan hakları I HIV hakkında her şey I Ücretsiz HIV testi I Türkiye'nin güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı ve kaynağı Kırmızı Kurdele İstanbul Viral sıçrama (blips) nedir -HIV ve insan hakları- HIV, ilk kez görüldüğü andan itibaren insanlığın karşılaştığı en zor sorunlardan biri olarak kaydedildi ve 84.2 milyon insan virüsten doğrudan, en az bir o kadarı ise dolaylı olarak etkilendi. Birleşmiş Milletler'in AIDS ile mücadele ortak programı olan UNAIDS, HIV'i durdurma hedefinde bugüne kadar görülen büyük ilerlemelerin, insan haklarına saygılı olunan bölge ve alanlarda görüldüğünü söylüyor. HIV alanının pek çok farklı ve saygın otoritesi, HIV olgusuna verilecek küresel ortak cevabın insan hakları temelli yaklaşımlara dayalı olması gerektiği konusunda hem fikir. Devletlerin HIV ile ilgili insan haklarını destekleme ve koruma yükümlülükleri mevcut uluslararası anlaşmalarda tanımlanmış durumda. HIV ve AIDS ile ilgili olarak değerlendirilebilecek insan hakları, yaşam hakkı, bireyin özgürlüğü ve güvenliği hakkı, ulaşılabilir en yüksek zihinsel ve fiziksel sağlık standardı hakkı, ayrımcılık yasağı, eşit koruma ve yasa önünde eşitlik hakkı, hareket özgürlüğü hakkı, mahremiyet hakkı, serbestçe bilgi alma ve verme hakkı, örgütlenme hakkı, evlenme ve aile kurma hakkı, çalışma hakkı, eğitime eşit erişim hakkı, yeterli bir yaşam standardına sahip olma hakkı, sosyal güvenlik, yardım ve refah hakkı, bilimsel ilerleme ve faydaları paylaşma hakkı, kamusal ve kültürel hayata katılma hakkı ve işkence ve diğer zalimce, insanlık dışı ya da aşağılayıcı muamele ya da cezalardan arınma hakkı gibi temel hakları ve fazlasını kapsar. Türkiye'nin *en çok başvurulan ve güvenilir #hivbilgisi sağlayıcısı #kirmizikurdeleistanbul olarak HIV olgusuna verilecek yerel ortak cevabın insan hakları temelli yaklaşımlara dayalı olması gerektiği konusunun altını her fırsatta çiziyor ve Türkiye'de HIV kaynaklı damgalama ve ayrımcılığın olmadığı bir gelecek inşa etmek için var gücümüzle çalışıyoruz. (*Karşılaştırmalı analizlere göre) #hivhakkindahersey #hivcokdegisti #hivindogrusu HIV hakkında her şey sayfalarımıza dönmek için tıklayın

Arkadaşım, akrabam HIV pozitif. Ne yapacağım? I www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları Önleme - Soru 4 Bir arkadaşımın-yakınımın HIV pozitif olduğunu öğrendim. Kendimi korumak için almam gereken tedbirler var mı? Burada cinsel temas içeren bir ilişkiden bahsedilmiyorsa ya da çok yoğun ve karşılıklı olarak kanların karıştığı bir durumda kalmadıysanız (şırınga paylaşmak, ağır kanamalı yaralanma vb) sarılmak, öpüşmek, tabak çanak paylaşmak, aynı ortamda bulunmak vb. gibi gündelik etkileşimlerle, sosyal temaslarla HIV bulaşması/aktarımı söz konusu bile değil. Yani -varsa- ortak kullandığınız malzeme ya da ortamları HIV yüzünden dezenfekte etmek gibi işler için zaman ve efor harcamanıza gerek yok. Genel hijyen kuralları, gündelik hayatın ve/ya da birlikte yaşamanın gerektirdiği hijyen kurallarına uymak elbette önemli ve gerekli. Demek istediğimiz -bahsettiğimiz yollarla- HIV bulaşması/aktarılması söz konusu olmadığı için, o temas biçimlerine bağlı olarak stres yaratmaya, bunu kafaya takmaya, bu yüzden uykuları kaçırmaya gerek yok. Bunun yerine o zamanı HIV, bulaş ve korunma yöntemleri, HIV ilaç tedavisi ve hakkında doğru bilgi edinerek, HIV bilimindeki güncel gelişmeleri öğrenerek, kendinizi #hivbilgisi bakımından güncelleyerek yakınınıza-arkadaşınıza destek olmak için kullanabilirsiniz. Elbette yakınınızın-arkadaşınızın başına böyle bir şey gelmesi hoş değil ancak, bu vesileyle HIV farkındalığı geliştirebilir, yılda en az bir kez HIV testi yaptırma bilinci edinebilir, herkes için #hivbilgisi kaynağı sayfalarımızdan edindiğiniz bilgileri, yakın çevrenizde paylaşarak HIV'e ilişkin önyargı ve ayrımcılığın tamamen bitirilmesi hedefiyle yürüttüğümüz çalışmalarda bize destek olabilirsiniz. İlgili bağlantılar; www.kirmizikurdele.org/hiv-bulas-yollari www.kirmizikurdele.org/hiv-testleri www.kirmizikurdele.org/besittirb www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

www.kirmizikurdele.org I HIV hakkında her şey Sıkça sorulan HIV soruları Sosyal yaşam - Soru 11 Bir arkadaşınız size HIV pozitif olduğunu söylersene yapmalı, nasıl davranmalısınız? HIV, H harfiyle (human - insan) işaret edildiği gibi her insanın karşılaşabileceği bir virüs olduğu için ömrünüzün herhangi bir noktasında bir HIV pozitif ile karşılaşmanız, en az pozitif HIV tanısı almanız kadar olasıdır. Eğer bir dostunuz, çalışma arkadaşınız, akrabanız vb. size HIV pozitif olduğunu söylerse, bizce bu her şeyden önce size olan sevgisinin ve yüksek güveninin kanıtıdır. Çünkü sizin bu mahrem bilgiyi başka hiç kimseyle paylaşmayacağınıza inanıyordur. Bir insanı aynı anda hem çok sevmenin hem de çok güvenmenin ne kadar zor be değerli bir şey olduğunu eminiz siz de çok iyi biliyorsunuz. Dolayısıyla her şeyden önce arkadaşınıza bu güveni için teşekkür etmek ve size verilmiş sırra ihanet etmeyerek bu güveni boşa çıkarmamak oldukça önemli başlangıç olacaktır. Arkadaşınıza tam manasıyla destek olabilmek için yapabileceğiniz bazı şeyleri şöyle sıralayabiliriz; Güncel #hivbilgisi ve #hivindogrusu'nu öğrenin HIV hakkında sahip olduğunuz doğru bilgi miktarı arkadaşınıza desteğinizin de belirleyicisi olacak. Dolayısıyla Kırmızı Kurdele İstanbul ve özel olarak bu konuya odaklanmış farklı STK ve kurumlar gibi güvenilir kaynaklardan #hivbilgisi edinmek arkadaşınıza destek olurken onu daha iyi dinlemenize ve anlamanıza yardımcı olacaktır. Çalışmalarımızın temeline konumlandırdığımız ''Bil. Önemse. Korun. '' sloganının ''Bil'' önermesi ile başlamasının sebeplerinden biri de budur. Güncel #hivbilgisi ve #hivindogrusu sadece arkadaşınıza doğru biçimde destek olmanızı sağlamaz, ayrıca sık sık tekrarladığımız "HIV'e karşı en etkili araç bilgidir'' sloganında söylendiği gibi bu bilgiyle kendinizi de güçlendirmiş olursunuz. Öncelikle arkadaşınıza bu çok önemli bilgiyi sizinle paylaştığı, size güvendiği için teşekkür edin. Çünkü inanın bunu yapmak o kadar da kolay olmayabilir ve bu güven kesinlikle aranızdaki güçlü bir arkadaşlık bağının işareti. Sorularınız yargı ya da suçlama içermesin. Anlamak, öğrenmek ve destek olmak amaçlı sorular sorun. HIV hakkındaki doğru bilgi oranınız arkadaşınıza sağlayabildiğiniz desteğinizin de belirleyicisi olacak. Dolayısıyla arkadaşınızın sizden istediği/isteyebileceği desteği netleştirmeye çalışın. Bazı insanlar sadece iyi ve kendilerini yargılamayacak, bu bilgiyi hiçbir şekilde aleyhlerinde kullanmayacak bir dinleyiciye ihtiyaç duyarlar. Bazıları ise hem dertleşecek hem de süreçte hastane/ilaç/tedavi vb. konularda kendilerine destek olabilecek bir arkadaşa ihtiyaç duyarlar. Dolayısıyla, arkadaşınıza destek olmak istiyorsanız, ona nasıl destek olabileceğinizi iyi anlamanız, en önemli ilk adımlardan biridir. Ona destek olmak için yapabileceğiniz bir şey olup olmadığını en uygun dille sorun . Durumlarını size açıklamayı seçmelerinin bir nedeni, bir sırdaşa, destekçiye ihtiyaç duymaları veya belirli bir sorun veya zorlukla ilgili yardıma ihtiyaçları olabilir. Bazı insanlar bu bilgilerle halka açıktır, yani HIV pozitif olduklarını herkese söylerler ve bunu dert etmezler; bazıları is bu bilgiyi gizli tutar. O yüzden, başkalarının bu bilgiyi bilip bilmediğini ve HIV durumları hakkında ne kadar gizli olduklarını sorun. Bu onunla HIV hakkında yapağınız konuşmalar için sağlıklı bir çerçeve çizecektir. Önce kendinizi, sonra yakın çevrenizi HIV konusunda eğitin . Dedikodu ve safsatalara kapılarak varsayımlarda bulunmayın. Doğru ve güncel #hivbilgisi edinin. Günümüzde düzenli HIV ilaç tedavisi (ART) ile kanlarındaki virüs yükü B (belirlenemeyen) seviyeye baskılanan HIV pozitifler, ilaç tedavisine TAM UYUM ve TAM SADAKATLE devam ettiği ve bu seviyeyi koruduğu sürece -kondomsuz ilişkilerde bile- partnerlerine HIV bulaştıramazlar, yani HIV geçişi riski SIFIRdır. (Bkz: Belirlenemeyen = Bulaştırmayan ) Bu kapsamda arkadaşınızın ne yakın zamanda HIV yüzünden öleceği ne de virüsü başkalarına bulaştıracağı gibi yanlış fikirlere kapılarak, kaygı temelli ve ön yargıları besleyecek, arkadaşınızın kendisini dışlanmış/anlaşılmamış hissetmesini sağlayacak bir iletişim kurmayın. Unutmayın; HIV sadece bir virüstür ve hiç kimsenin tüm hayatını ve karakter yapısını belirlemez. Günümüzdeki etkin HIV ilaç tedavisi sayesinde HIV ile yaşayanlarda herkes kadar uzun, sağlıklı, neşeli ömürler sürebilir, çalışabilir, evlenebilir, HIV negatif çocukları olabilir, özetle HIV negatiflerle aralarında hiçbir sosyal/yasal fark olmaksızın yaşayabilirler. HIV pozitif arkadaşınızı daha iyi anlamak, daha doğru bir iletişim inşa etmek ve HIV hakkında daha doğru bir perspektife sahip olmak için aşağıdaki ilgili bağlantıları incelemeyi ihmal etmeyin. -- İlgili bağlantılar: Belirlenemeyen = Bulaştırmayan (B=B) hakkında 9 soru-cevap HIV pozitiflerin duymaktan hiç hoşlanmadıkları 6 soru HIV pozitif bir bireyle flört ya da ilişki HIV hakkında her şey sayfaları #HIVbilgisi sayfaları www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

HIV hakkında her şey I www.kirmizikurdele.org I Viral blips, viral sıçrama Sıkça sorulan HIV soruları Tedavi - Soru 7 Viral baskı (belirlenemeyen seviye) nedir? Viral sıçrama (Viral Blips) ne anlama geliyor? ART (HIV ilaç tedavisi - Anti-Retroviral Therapy ), HIV’in kendini kopyalayarak çoğalmasını ve buna bağlı olarak cinsel partnerlere HIV bulaş/geçişini engelleyen başarısı kanıtlanmş bir ilaç tedavisidir. HIV ile yaşayan bir kişi HIV baskılayıcı ilaç tedavisine (ART) başladığında, kandaki virüs sayısı-yoğunluğu da (viral yük) doğal olarak düşmeye başlar. İlaçlar doktor tarafından reçete edildiği gibi ve tam uyumla kullanıldığı sürece, viral yükün ilaç kullanılmaya başlanmsını takip eden en geç altı ay içerisinde belirlenemeyen (Bkz: Belirlenemeyen = Bulaştırmayan, B=B ) seviyeye baskılanmış olur. Mevcut viral yük ölçüm cihazlarının spesifik bir ölçüm yapmasının ve bir kan hücresindeki virüs yükü miktarının tam olarak sayılamadığı bu minimum seviyenin adı belirlenemeyen seviyedir ve viral baskı sağlandığı yani cinsel ilişki yoluyla virüs bulaştırılması/geçişi ihtimalinin SIFIR olduğu anlamına gelir. "Viral blips" ise HIV ile yaşayan bazı kişilerde kısa süreli ve geçici olarak viral yükün (vücuttaki ölçülebiir HIV miktarının) çok düşük seviyelerden bir miktar yükselip sonra tekrar belirlenemeyen seviyeye dönmesi durumuna verilen isimdir. Bu durum genellikle tedaviyle kontrol altında tutulur ve kısa süreli olduğu sürece bir risk olarak kabul edilmez. 1000 kopya/mL'nin altındaki sıçramalar genellikle bir sonraki viral yük testinde yeninden belirlenemeyen seviyeye dönmüş olurlar. Ciddi bir viral yük baskılama başarısızlığından bahsedebilmek için tekrar eden birkaç viral yük testinde bu seviyenin üzerinde viral yük/virüs yükü ölçülmüş olmalıdır. Bu aşamada ilaç değişikliği gerekip gerekmediğine ise hekiminiz sizinle birlikte karar verecektir. Bazı bireylerde, çeşitli sebeplere bağlı olarak düzensiz ilaç kullanımı, tedaviye ara vermek, yoğun stres vb. farklı sebeplerden dolayı (o anda kullanılan ilaca karşı) ilaç direnci gelişebilir ve buna bağlı olarak ilaç değişimi gerekebilir. Bu durumda belirlenemeyen seviyeye ulaşmak beklenen biraz daha uzun zaman alabilir ancak bu, tedavi yönetimi açısından -genellikle- büyük bir sorun değildir. HIV tedavisine tam uyumla, kesintisiz devam etmek, belirlenemeyen seviyeye erişmeyi ve onu korumayı, yani sürekli viral baskı yı ve cinsel yolla HIV bulaşlarının tamamen önlenmesini de beraberinde getirir. İlgili bağlantılar: www.kirmizikurdele.org/viral-sicrama www.kirmizikurdele.org/viral-baski www.kirmizikurdele.org/b-b www.kirmizikurdele.org/hiv-ilac-tedavisi www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

Kırmızı Kurdele İstanbul'un hazırladığı yaratıcı #hivindogrusu HIV AIDS posterleri Yayınlar #hivbilgisi broşürleri için tıklayın Dünya AIDS günü bildirileri için tıklayın Türkiye'nin *en çok başvurulan #hivbilgisi sağlayıcısı olarak HIV ayrımcılığını, damgalamayı ve cehaletini bitirmenin yolunun doğru #hivbilgisi 'ni kolay anlaşılır bir dille ve sembollerle toplumun her kesimine ulaştırmak ve gündelik hayatın her alanında görünür kılmak olduğuna inanıyoruz. Bu inançlarla Kırmızı Kurdele İstanbul gönüllüleri tarafından hazırlanmış baskıya hazır ve her yerde kullanılabilecek A3 ebatlarındaki (PDF) yaratıcı posterlerimizi tek tıkla indirebilir, evde, okulda, ofiste, barda, restoranda yani gündelik hayatın her alanında kullanarak ayrımcılığı ve cehaleti bitirmekte önemli sizde önemli bir rol üstlenebilirsiniz. Çünkü ayrımcılığı ve HIV cehaletini ancak hep birlikte çalışarak bitirebiliriz! Yeni posterlerimizi ve diğer tasarımlarımızı takip etmek için #hivbilgis i listemize üye olmayı unutmayın, önemseyin. www.kirmizikurdele.org #hivhakkindahersey I #hivindogrusu *2018, 2019 ,2020 (lk 6 ayı) karşılaştırmalı Alexa, SimilarWeb analizlerine göre #hivbilgisi serisi I Yemek paylaşmakla I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivbilgisi serisi I Sevmekle I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivbilgisi serisi I Öpüşmekle I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivbilgisi serisi I Sarılmakla I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivbilgisi serisi I Ortak tuvalet I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivbilgisi serisi I Kırmızı Kurdele İstanbul I A3-PDF #hivbilgisi serisi I B eşittir B I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivhakkındahersey serisi I Fauci B=B I A3-PDF #hivhakkındahersey serisi I Test I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! Stops With U I B eşittir B I A3-PDF #hivhakkındahersey serisi I Test2 I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #hivhakkındahersey serisi I HIV söyleşileri I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #bukadarbasit serisi I Belirlenemeyen I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! İndir. Çıktı al. Yapıştır! #bukadarbasit serisi I Test I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! İndir. Çıktı al. Yapıştır! #bukadarbasit serisi I Bulaş yollarıI A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! İndir. Çıktı al. Yapıştır! #bukadarbasit serisi I Bulaşmaz I A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır! #bukadarbasit serisi I ÇocukI A3-PDF İndir. Çıktı al. Yapıştır!

PrEP. Türkiye'de PrEP var mı? I www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları Önleme - Soru 9 Arkadaşımın HIV tedavisi ilaçlarını PrEP/TÖP olarak kullanabilir miyim? Soruya iki cevap vermek gerekiyor. Birincisi; Siz arkadaşınızın HIV'i baskılamak, B (belirlenemeyen B=B) seviyeye ulaşmak ve sağlıklı bir ömür sürdürmek için düzenli olarak kullanması gereken HIV tedavisi ilaçlarını PrEP/TÖP olarak kullanırsanız arkadaşınız ne kullanacak? Onun ilaçlarını kullanmanız onun tedavisini şimdi ya da (eğer yedek ilaçlarını kullanmayı planlıyorsanız) gelecekte onun tedavisini aksatmaz mı? Yok eğer onun ilaçlarını ikiye bölerek kullanmayı soruyorsanız; lütfen yapmayın. Çünkü bu da aynı şekilde arkadaşınızın tedavisinin aksamasına, B (belirlenemeyen B=B ) seviyeyi kaybetmesine hatta ilaç direnci geliştirmesine sebep olabilir. Bilimsel cevaba gelirsek; Bazı HIV tedavisi ilaçları ile PrEP tabletleri aynı molekülleri içerirler ancak tüm HIV tedavisi ilaçlarının PrEP olarak kullanılması önerilmez. Çünkü HIV tedavisi ilaçları -genelde- 3 molekülden oluşan bir kombinasyondur. PrEP'te ise bu sayı değişiklik gösterebilir. Yani hali hazırda PrEP olarak kullanılan tabletler HIV tedavisi için kullanıldığında yanına başka ilaçlar (moleküller) eklenir, ki kombinasyon tedavisi denilen bu uygulama HIV ilaç tedavisinin başarılı olmasının temellerinden biridir. Tedavi başarısının bir diğer sırrı ise HIV tedavisi ilaçların tam olarak reçete edildiği şekliyle, tabletleri bölmeden, aksatmadan, tam uyumla kullanılmasıdır. Yani arkadaşınızın HIV'i baskılamak, B (belirlenemeyen B=B ) seviyeye ulaşmak ve sağlıklı bir ömür sürdürmek için düzenli olarak kullanması gereken HIV tedavisi ilaçlarını PrEP olarak kullanmanız tavsiye edilmez. Doğru PrEP/TÖP kullanımı ve temini ile ilgili olarak PrEP sayfamızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz. İlgili bağlantılar; *Belirlenemeyen = Bulaştırmayan (B = B) hakkında en çok sorulan 9 soru, 9 cevap *PrEP/TÖP nedir? HIV hakkında her şey | Sıkça sorulan HIV soruları * www.kirmizikurdele.org/prep *PrEP kılavuzu yayında www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

HIV hakkında her şey I Sıkça sorulan HIV soruları I HIV testleri I Türkiye'nin güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı Kırmızı Kurdele İstanbul Sıkça sorulan sorular HIV testleri - Soru 9 COVID-19 antijen testi yaptıracağım? Bu test HIV pozitif olduğumu da gösterir mi? Son günlerde oldukça sık gelen bu soru için teşekkür ederiz. Daha doyurucu bir cevap için öncelikle antijen ile antikor arasındaki farkı anlatarak olası kafa karışıklıklarını gidermeye çalışalım. Antijenler, vücutta bulunan hastalıklı hücreler olarak tanımlanabilirler. Antikorlar ise bu hastalıklı hücrelerle mücadele eden proteinlerdir. Antikor testleri hastalığın seyrine ve bağışıklık sisteminin güncel durumuna, savunma gücüne ilişkin bilgi verir, antijen testleri ise hastalığın varlığını saptayabilmek için yapılır. Yani antijen testi bir tanı testidir. Esas cevaba gelirsek; COVID-19 antijen testleri sadece SARS-CoV-2'yi yani COVID-19'u arıyor. Yani COVID-19 antijen testi sonuçları HIV taşıyıp taşımadığınız hakkında hiçbir bilgi vermez. COVID-19 antijen testlerinin HIV' tanısı koymak için kullanılan HIV antijen testlerine, yöntem olarak benzediği doğrudur. Ancak iki virüs çok farklı olduğu için COVID-19 antijen testleri HIV durumu hakkında herhangi bir bilgi vermez. COVID-19 antijen testleri COVID-19'u HIV antijen testleri HIV'i tarar, CD4 testleri CD4'ü (Neymiş bu CD4? ), Viral yük testleri, viral yükü (Neymiş bu viral yük? ) , ölçerler. İlgili bağlantılar: COVID-19 ve HIV hakkında sıkça sorulan sorular HIV tedavisi boyunca kullanılan testler www.kirmizikurdele.org #hivhakkindahersey #hivindogrusu Sıkça sorulan sorular sayfa mıza dönmek için tıklayın

HIV tedavisine erişim hakkında bilinmesi gerekenler, herkes için #hivbilgisi kaynağı www.kirmizikurdele.org'de - HIV ve tedaviye erişim - Yayına hazırlayan: Av. Fırat Can Güngör Güncelleme tarihi: Haziran 2024 Yayın tarihi: Mart 2020 HIV ve haklar yazı dizisinin bu bölümünde tedaviye erişim ile ilgili kısa bilgiler vermeye ve karşılaşılabilecek olası sorunlar ile ilgili çözüm yolları önermeye çalışacağız. Tanı Her birey herhangi bir devlet/üniversite/eğitim araştırma vb. ya da özel hastanelerde ya da özel klinikler/laboratuvarda HIV testi yaptırma hakkına sahiptir. Bu testler, Türkiye genelinde uygulanan sağlık hizmetleri sunumu modeline göre standart muayene prosedürü kapsamında, geçerli kimlik belgesi ile yapılıyor. İstisnai olarak ülke genelinde bir kaç noktada anonim testler de düzenlenmekte. Bu noktalara ilişkin bilgiyi şu sayfamızda bulabilirsiniz. Bu testler sonucunda HIV tanısı alındıktan sonra tedavi süreciniz resmen başlamış olur. Tedavi Türkiye’de, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için HIV tedavisi ile ilgili ciddi sorunlar yaşanmamakta, sisteme kayıtlı her yurttaş tedaviye büyük oranda sorun yaşamadan erişebilmektedir. Ancak burada temel sorun farklı hastalıklar veya tetkikler için sağlık kuruluşuna yapılan başvurularda meydana gelebiliyor olmasıdır. Tedaviye erişimin tamamen engellenmesi HIV tanınız nedeniyle başkaca hiçbir tedavinizin aksamasına ya da aksatılmasına dönük müdahalelere izin vermemelisiniz. Bu tür durumlar Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 17. ve 56. maddelerine açıkça aykırıdır. Ayrıca Anayasa hiçbir yurttaşın hiçbir kurumda ayrımcılığa maruz kalmaması için ayrımcılık yasağı öngörmüştür. Bu nedenlerle, HIV bahane edilerek şu ya da bu tedaviye erişmenizin engellenmesi kabul edilemez. Böyle bir durumda derhal hastanenin hasta hakları masasına ve ilgili yargı mercilerine başvurmanızı öneririz. Bazen bazı sağlık kuruluşlarında başka hastalara uygulanan tedavilerin HIV pozitiflere uygulanmadığını yeterli ekipman olmadığı vb. bahanelerle duyabilirsiniz. Bu durumda, herkese uygulanan tedavinin aynısını en hızlı şekilde isteme hakkına sahipsiniz. Eğer bu tedaviye erişiminiz engelleniyorsa, bu hususları açıklayan yazılı bir belge talep etmelisiniz. Dilerseniz, tedaviye o kurumda erişmek için başvurularınızı da yaparak, ayrıca mağduriyetiniz nedeniyle hukuki yollara başvurabilisiniz. Tedaviye erişimin kısmen engellenmesi, zorlaştırılması Yine HIV tanınız nedeniyle, farklı bir sebeple başvurduğunuz sağlık kuruluşunda size özel farklı uygulamalar, zorluklar veya uygulanması gerekenden tamamen farklı bir prosedür uygulanmaya çalışılabilir. Bu yine anayasanın ilgili maddelerine ve temel sağlık haklarını düzenleyen mevzuatlara aykırıdır. HIV nedeniyle, tedaviye erişimde sürecin uzatılması veya zorlaştırılması gibi angaryalara katlanma zorunluluğu mevcut değildir. Devletin sağlık hizmetlerini en steril ve en teknolojik şekillerde sunma görevi yasalarla tanımlanmıştır. Bu nedenle, kullanılacak makineler, tetkik tıbbi malzemeleri ve ya diğer tüm ünitelerin zamanında hazır edilmesi veya sterilizasyonu sorumluluğu da devlette olup; tarafınıza bu konuda bir yük yüklenemez. Sizin beklentiniz, en ucuz, en hızlı ve makul şekillerde sağlık hizmetine erişmek olmalıdır. Bu konuda bir taviz vermemelisiniz. Yine tüm bu zorlamalar nedeniyle maruz kalınan mağduriyetlerin giderilmesi adına hasta hakları masasına ve adli-idari yargı mercilerine başvuru hakkınız saklıdır. Sosyal güvence hakkı Tedaviye erişim için bir diğer husus ise sosyal güvencenin varlığıdır. Mevcut faal bir sigortası olan her yurttaş tedaviden faydalanabilecektir. Bağ-Kur’lu olup primlerini iki aydan uzun süre ile yatırmayan kişilerin sosyal güvence hakkından faydalanılamayacağına dair hüküm HIV tedavisi için geçerli değildir. Bu durumlarda dahi sağlık hizmeti almak isteme hakkına sahipsiniz. Sosyal güvenceniz yok ise belirlenmiş aylık primi ödeyerek genel sağlık sigortası sistemine dahil olmanız da mümkündür. Bu sayede de yine HIV tedavisine ulaşmanız sağlanacaktır. Sonuç olarak; Devletin ve haliyle ilgili bakanlığın her vatandaşına ve vatandaş olmasa da ülke sınırları içinde dökümanlı/kayıtlı olarak bulunan tüm bireylere, en hızlı ve gelişmiş sağlık hizmetini hiçbir ayrımcılığa maruz bırakmadan sunma görevi, uluslararası sözleşmelerle ve anayasa ile tanımlanmıştır. Bu konuda herhangi bir cayma kabul edilemez. Dolayısıyla birey olarak yine sizlere, sağlık hakkınızın engellenmesine izin vermemenizi ve aksi bir durumda hukuki girişimlerde bulunmanızı tavsiye ederiz. www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey HIV ve haklar, hukuki boyutuyla HIV sayfalarımıza dönmek için tıklayın

Derneklerden HIV ilacı ya da PrEP temini mümkün mü? I www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları İlaç temini ve sosyal yaşam - Soru 8 HIV ilaç tedavisi için ya da PrEP/PEP için ilaç desteğine ihtiyaç duyuyorum. Şu ya da bu STK bana ilaç verebilir mi? Bu yolla ilaç temin edebilir miyim? Maalesef hayır. STK'lar ilaç temini ya da tedavi için yetkili değillerdir. İlgili yasalar ve yönetmelikler gereğince, Türkiye Cumhuriyeti’nde herhangi bir hastalık için ilaç reçeteleme yetkisi sadece tıp doktorlarında, ilaç bulundurma ve reçeteye/talimatlara uygun olarak ilaç temin yetkisi ise hastane ve eczanelerdedir. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde, belirtiğimiz bu kişi ve yerler dışında herhangi bir kurum, kuruluş, dernek, vakıf, inisiyatif bireylere ücretli ya da ücretsiz ilaç temin etme konusunda -özel izne tabi değillerse- yetkili değildir. Dolayısıyla eğer HIV ilaç tedavisi ya da PrEP/PEP olarak herhangi isimdeki HIV ilacını temin etmek istiyorsanız, öncelikle enfeksiyon uzmanınıza danışmalı, ilaç ihtiyacınızı doğrulatmalı ve reçetenizle birlikte bir eczaneye başvurmalısınız. İlgili bağlantılar: - PrEP (Pre-Exposure Prophylaxis Temas Öncesi Profilaksi) nedir? - PEP (Post Exposure Prophylaxis. Temas Sonrası Profilaksi) nedir? - TasP (Treatment as Prevention, Önleme Yöntemi Olarak HIV Tedavisi) nedir? www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

HIV hangi yollarla bulaşabilir I www.kirmizikurdele.org I Herkes için #hivbilgisi I HIV hakkında her şey HIV pozitiflerle, *Aynı ortamda bulunmakla, *Aynı havayı solumakla, *Dokunmak, sarılmak, öpüşmekle, sürtünmekle, *Aynı kaptan yiyip içmekle, *Giysi ve eşyaları (kesici-delici aletler hariç) paylaşmakla, *Hapşırmakla, öksürmekle, *Tükürük, gözyaşı, idrar, dışkı, ter, kusmuk, balgam gibi sıvılar yoluyla (kan içermemeleri koşulu ile) temas etmekle, *Ortak tuvalet, banyo, havuz kullanımı ile, *Cinsel sıvılarınız üzerinde olsa dahi, iç çamaşırı ve kıyafet paylaşmakla, *Kondom kullanarak cinsel ilişki ile, *Mastürbasyon ile, *Başka bir bireyi elle tatmin etmekle, *İki negatif bireyin herhangi bir şekildeki temasıyla, *Sivrisinek ısırması ile, *Hayvandan insana, *Sosyal medyada #hivbilgisi içerikli paylaşımlar yapmakla, HIV bulaşmaz. Aslında HIV istatistiksel olarak bakıldığında bulaşma olasılığı çok yüksek bir virüs değildir. Çeşitli temas senaryolarına göre HIV bulaşma ihtimalleri tablosu için tıklayın. Fakat riskin az ya da çok olmasına bakmaksızın, uygulaması çok basit olan standart tedbirleri alarak bu riskler sıfıra indirilebilir. HIV insan vücudu dışı ortamlarda uzun süreler canlı kalamaz ve oksijenle teması halinde etkinliğini çok kısa sürede yitirir. Bu noktada HIV pozitif kişinin ilaç tedavisi görüp görmediği ve belirlenemeyen (B=B) seviyede olup olmadığı, maruz kalınan sıvının miktarı gibi detaylar, sıvıdaki virüs yoğunluğunu etkileyeceği için sürenin kısalığını da etkiler. Standart sterilizasyon uygulamaları virüse karşı korunmada yeterli olacaktır. Virüsün bulaş yolu temelde HIV pozitif kişi ile HIV negatif kişi arasında bazı vücut sıvılarının transferi olarak özetlenebilir. Virüs vücutta kendi kendine oluşmaz. Bu sebeple kan, meni gibi virüsün daha yoğun olduğu vücut sıvılarının virüsün bir diğer kişiye aktarımında rolü büyüktür. Hangi temas türünün daha riskli olduğu yani HIV riskinin ilk ilişki/temasta mı yoksa daha sonraki temaslardan birinde mi daha yüksek olduğu sorusu ise pek de anlamlı bir soru değildir. Çünkü riskin az ya da çok olmasına bakılmaksızın, uygulanması basit olan kondom , PrEP/TÖP gibi tedbirler alınarak HIV'e dair riskler sıfıra indirilebilir. Tükürük, ter, gözyaşı ve idrar gibi vücut sıvılarından HIV bulaşması pratikte mümkün değildir. Öpüşmek, tokalaşmak, ortak duş-banyo, çamaşır makinesi, diş fırçası, havuz alanlarını ve tuvaletleri kullanmakla da HIV bulaşmaz. -HIV bulaşma yolları- HIV nasıl bulaşabilir? HIV kondomsuz cinsel (anal ya da vajinal) ilişki, enjektör-iğne paylaşımı, **gerekli önlemler alınmadığı takdirde doğum esnasında anneden bebeğe ve/ya da bebeğe emzirme yoluyla bulaşabilir. Ancak bu bulaşının ne zaman gerçekleşebileceğini kesin bir şekilde söylemek zor. Fakat HIV bulaş sürecinin nasıl ilerlediği üç basit başlıkla açıklanabilir; *İçeriğinde çok sayıda HIV bulunan bir miktar vücut sıvısı, *Bu sıvıların paylaşımına/aktarılmasına neden olacak bir eylem, *HIV’in kan yoluna girişine neden olacak bir yol. Şimdi de bu üç başlık altında, HIV'in nasıl bulaşabildiğini anlatalım. HIV’in bir bireyden diğerine bulaşabilmesi için şu ihtimallerden en az birinin gerçekleşmesi gerekir; *İçeriğinde yüklü miktarda HIV bulunan bir miktar vücut sıvısı; -Cinsel sıvılar: semen (meni), boşalma öncesi gelen sıvı (precum), vajinal sıvılar, adet kanaması ve anal akıntı, -Kan, -Anne sütü (çok az miktarda HIV içerebilmesine rağmen, bu miktar bir bebeği enfekte etmek için yeterli olma ihtimali taşımaktadır), -Beyin ya da omurilik sıvıları. *Bu sıvıların paylaşımına/aktarılmasına neden olacak bir eylem; -Kondomsuz (anal ya da vajinal) cinsel ilişki. -Çok düşük bir ihtimal de olsa, oral seks de HIV bulaşmasına neden olabilir. Bu düşük ihtimalin gerçekleşebilmesi ağızda aktif ve açık bir yaradan kaynaklı sıvı transferine bağlıdır. Dünya genelinde kayıtlara geçmiş herhangi bir oral yolla HIV olgusu yoktur. (Konu hakkında daha detaylı bilgi için HIV ve oral seks sayfamızı ziyaret edebilirsiniz .) -Tedavi, uyuşturucu kullanımı, dövme ya da piercing için kullanılan enjektör/iğnenin paylaşılması, -Gebelik, doğum yada emzirme sürecinde anneden bebeğe bulaşı, -Mesleki maruz kalma (Örn: tıbbi personelin iğne ya da bisturi kullanımı sırasında maruz kalabilecekleri kesik ya da batmalar), *HIV’in kan yoluna girişine neden olacak bir yol: -Yeni bir kesik, yara ya da çizik yoluyla (örneğin iğne batması) -Cinsel bölgelerdeki özel hücreler yoluyla (özel hücre ile bahsettiğimiz penis, vajina ve anüs içerisinde bulunan deri düzeylerindeki hücrelerdir) -Anneden bebeğe** gebelik ya da doğum sırasında zarar oluşması koşuluyla, plasenta ya da göbek bağı yoluyla. Eğer bu üç başlıkta bahsettiklerimizden en az birine maruz kaldıysanız, HIV ile enfekte olmuş olma riskiniz vardır ve riskli teması takip eden en erken 14. gün HIV testi yaptırmanız önerilir. HIV pozitif olup olmadığınızı anlamanın tek yolu HIV testleridir. Daha fazla bilgi için HIV testleri sayfamızı ve Sıkça Sorulan HIV Soruları sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. *HIV ve hamilelik **HIV ilaç tedavisi (ART) alan ve virüs yükü Belirlenemeyen (B = B) seviyeye baskılanmış HIV pozitif kadınların HIV taşımayan çocuk sahibi olmaları mümkün ve son derece kolaydır. Bu süreçte uygulanacak prosedür de oldukça kolaydır. 2015 yılında Dünya genelinde HIV pozitif anne ya da baba ya da her ikisi de HIV pozitif olan ebeveynlerden267.000 HIV negatif çocuk dünyaya gelmiştir. HIV pozitif bir birey olarak çocuk sahibi olma planları yapıyor ve daha fazla bilgiye ihtiyaç duyuyorsanız, HIV ve hamilelik bölümümüzde daha fazla bilgi bulabilir, 'bebek sahibi olmak' başlıklı #hivbilgisi broşürümüzü buraya tıklayarak indirebilir ve Online HIV danışmanlığı bölümünden Kırmızı Kurdele İstanbul 'a ulaşarak, konu hakkında en doğru ve güncel #hivbilgisi' ni edinebilirsiniz. HIV hakkında her şey sayfalarımıza dönmek için tıklayın Sıkça sorulan HIV soruları sayfamız için tıklayın www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #bilonemsekorun

HIV hakkında her şey I HIV nedir? AIDS nedir? I Ücretsiz HIV testi I Türkiye'nin en güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı Kırmızı Kurdele İstanbul HIV ile AIDS aynı şey değildir HIV virüsün adı AIDS ise tedavi edilmeyen HIV'in yol açabileceği hastalıklar bütününe verilen isimdir. HIV vücudun farklı virüsler, enfeksiyonlar ve kanserlere karşı savunmasında önemli bir role sahip olan akyuvarları hedef alır. Bu enfeksiyon sonucunda akyuvarlar önce işlevlerini kaybeder, sonra da ölürler. Akyuvarların kaybı, vücudun mikroplara ve kanserlere karşı savunma sisteminin çökmesine yol açar. Böylece bu virüs ile yaşayan kişilerde çok basit mikroplar, ciddi ve ölümcül hastalıklara yol açabilirler ya da hızlı ilerleyen kanserler ortaya çıkabilir. Fakat günümüzdeki etkin HIV baskılayıcı tedavi ilaçları (ART ) HIV pozitif kişilerim, yukarıda bahsedilen sorunlardan hiçbirini yaşamamalarını yani sağlıklı bir yaşam sürdürmelerini ve asla AIDS evresine girmemelerini etkin bir biçimde sağlar. HIV pozitifler HIV negatif çocuk sahibi olabilir, sosyal hayatın her alanında var olabilir, çalışabilir ve HIV negatif insanlarla yasalar, kanunlar ve insan hakları bakımından tamamen aynı haklara sahip olarak yaşamlarını sürdürürler. Bir kişinin HIV statüsünü kendi rızası olmadan diğer insanlara duyurmak, ilan etmek, bir kişiyi HIV pozitif olduğu gerekçesiyle işten çıkarmak ya da tehdit etmek yasa ve kanunlar önünde suçtur. HIV tedavisi ilaçlarını düzenli ve tam uyumla kullanan ve vücutlarındaki virüs miktarı belirlenemeyen seviyede olan HIV pozitiflerin virüsü cinsel ilişki yoluyla bulaştırmadıkları/aktarmadıkları geniş çaplı bilimsel araştırmada tartışmaya yer bırakmayacak verilerle ispatlanmıştır. Belirlenemeyen = Bulaştırmayan hakkında daha fazla bilgi için B eşittir B hakkında 9 soru, 9 cevap başlıklı #hivbilgisi yazımızı okuyabilirsiniz. AIDS ise insan bağışık yetmezlik virüsünün (HIV) neden olduğu bir sendromdur. 1980’li yıllardan bu yana sık duyulmakta olan bu hastalık, önceleri sadece eşcinsel erkekleri hedef alan bir hastalık gibi algılanmıştır. Günümüzde ise en sık biçimde heteroseksüel ilişki, kan ve kan ürünleri aracılığıyla bulaştığı bilindiğinden, toplumun tüm kesimlerini ilgilendiren bir hastalık olarak tanımlanmaktadır. HIV ve AIDS, HIV ilaç tedavisi, korunma, PrEP/TÖP PEP/TSP, Belirlenemeyen = Bulaştırmayan ve HIV hakkında en çok merak edilenler için Türkiye'nin en çok başvurulan #hivbilgisi kaynağı olan HIV hakkında her şey sayfalarımızı, sosyal konularda ilginç yazılar için #hivbilgisi blogumuzu ziyaret edebilir ve en çok sorulan sorularınıza yanıtlar için sıkça sorulan HIV soruları sayfamıza ulaşabilirsiniz. HIV kesin tedavisi/şifası neden yok? Kesin tedavi (şifa) bulmak neden bu kadar zor? sorusunun cevabı için buraya tıklayabilirsiniz. www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

Bulaş önleyen HIV ilaç tedavisi yöntemi TasP I www.kirmizikurdele.org I herkes için #hivbilgisi -Önleme yöntemi olarak HIV Tedavisi, TasP (Treatment as Prevention) nedir?- Tedavi seçeneklerinin epeyce çoğaldığı günümüzde HIV tedavisine bağlı kalınması ve tedavi başarısı seviyesinin artması, yalnızca HIV pozitif kişilerin sağlığı için önemli değil. Bu tedavi virüsü baskılamada çok etkili olduğu için yeni HIV olgularını önlemesi bakımından da HIV ilaçlarının yararını kanıtlar. Bugüne kadar belirlenemeyen düzeyde viral yükü olan bir bireyden negatif bireye HIV bulaşma/aktarma vakası hiç görülmedi. Hatta belirlenemeyen düzeyde viral yükü olan bir bireyden HIV bulaşma riskinin sıfır olduğu 2016 yılında bilimsel olarak da kanıtlandı. İşte bu nedenle HIV tedavisinde kullanılan ilaçlar (ART) yeni HIV vakalarının önlenmesinde en etkili yöntemlerden biridir. Bu stratejiye "Önleme Yöntemi olarak HIV Tedavisi", Treatmant as Prevention - TasP adı verilmiştir. #hivbilgisi blogumuzdaki en sık okunanlar yazılardan birine konu olan The PARTNER çalışması belirlenemeyen B=B düzeyde viral yükü bulunan bir bireyden kaynaklı hiçbir bulaşının olmadığını raporladı. Biri pozitif diğeri negatif olan (sero different -sero farklı) çiftleri de kapsayan bir başka çalışma olan HPTN 052 ise, viral yükün belirlenemeyen düzeyde olduğu durumlarda ART’nin bulaş engelleyici etkisinin yıllar boyunca sürebildiğini göstermiştir. Tüm bu bulgular özellikle biri pozitif diğeri negatif ( sero different) çiftlerin HIV’e ilişkin kaygılarını gidermekte oldukça etkili. Ancak diğer CYBE'lere ( cinsel yolla bulaşabilen enfeksiyon) ve planlanmamış gebeliğe karşı korunmak bakımlarından sürekli kondom kullanımının vurgulanması hala her zamanki kadar önemli. TasP ve PrEP/TÖP gibi diğer önleme yöntemlerinin yalnızca HIV üzerinde etkili olduğunu akıllardan çıkarmamak gerekir. -HIV tedavisinde yeni bir konsept- TasP HIV tedavisine yaklaşımı temelden değiştiren bir konsept. Ancak TasP’dan bahsederken ART’nin toplumsal ve bireysel yararları arasındaki farkı anlamak da oldukça önemli. ART’ye başlamakla ilgili nihai karar daima kişisel olmalı. Henüz çok yakında zamanda HIV tanısı almış bir bireyi, bütün bulgular hazır olmadığını gösterdiği halde sırf toplumsal kaygılar açısından tedaviye başlamaya zorlamak düşünülemez. Zaten HIV pozitif bireyin psikolojik ve çevresel açılardan hazır hale gelmeden ART’ye başlaması, olası tedavi uyumsuzluğu ihtimallerini oldukça yükseltir. Biraz geç başlamış fakat başarılı bir tedavi, hemen başlanmış fakat kesintiye uğramış bir tedaviye göre elbette daha iyidir. Bu yüzden HIV takibi yapan tüm doktorların baskılayıcı HIV tedavisi ilaçlarının (ART) bulaş riskini nasıl ve ne hızda azalttığından bahsederek, ikna edici bilimsel kanıtlar sunmaları nihai kararın hızı ve eminliği bakımından önemlidir. ART kullanmak HIV pozitif bireyin kendi sağlığına sayısız fayda sağlamanın yanında, dolaşımdaki HIV’i de yavaşlattığından, HIV epidemisinin yönetilmesine de ek katkı sunar. Bilinçli hiçbir HIV pozitif diğerlerini risk altına sokmayacaktır. Bu, prezervatif kullanımı da dahil olmak üzere korunma yöntemlerini seçmeleri, onlara bağlı kalmaları ve kendilerini diğer CYBE’lerden korumaları gerektiğinin farkında olmalarıyla ilgilidir. Çalışmalar yeni HIV olgularının çoğunun kaynağının henüz HIV tanısı almamış, virüs taşıdığının farkında olmayan bireyler olduğunu gösteriyor. Bu risk erken enfeksiyon dönemin veya yüksek viral yüke sahip olunduğu zamanlarla ilgilidir. Daha fazla insanın kolaylıkla erişebileceği test imkanları sunma ve korunma bilincini arttıracak mesajları çoğaltmak bu yüzden önemli. Çünkü tanı almış ve HIV ilaç tedavisi ART’ye başlamış bireylerin bulaştırıcılık oranları günden güne azalır ve cinsel yolla yeni olgu riski sıfırlanır. Bununla birlikte, ART kullanan birçok HIV pozitif doğru ve güncel #hivbilgisi ‘ni çeşitli yollarla topluma da aktarırlar. Pek çoğu toplumun onlara bulaştırıcı, riskli, tehlikeli gibi yaftalar yapıştırmasından ötürü sadece cinsel hayatları değil, sosyal hayatları da sekteye uğrayan bu bireyler için ART, çeşitli toplumsal sebepler yüzünde yitirilmiş/yıpranmış olması muhtemel olan kendine güvenin yeniden inşası bakımından da yararlı bir araçtır. www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

Pozitif HIV tanısı ve hasta mahremiyet hakkı I www.kirmizikurdele.org Sıkça sorulan HIV soruları İlaç temini ve sosyal yaşam - Soru 6 HIV baskılayıcı tedavi ilaçları kullanıyorum. İş yerim kullandığım ilaç bilgisini görür mü ya da hastane iş yerime bilgi verir mi? Hastan mahremiyeti hakkı, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“KVKK”) gibi bağlayıcı hükümler gereğince bu kayıtlar sadece bireyin kendisi ile paylaşılmaktadır. HIV tedavisi süresince yapılan tüm muayene ve tahlillerin kayıtları sadece tedavi gördüğünüz hastanenin bilgi sisteminde ve Sosyal Güvenlik Kurumu’nun bilgi merkezinde kayıtlı tutulmaktadır. Bu kayıtlar, hastanenin tedavi sürecinizi takip edebilmesi, SGK'nın ise ilgili ödemeleri yapabilmesi için gereklidir. İlaçlarınıza ait detayları ise sadece reçeteyi yazan hekim(ler)iniz ve eczaneniz görüntüleyebilmektedir. Dolayısıyla herhangi bir hastane ya da eczane dışında tedavinize ait bilgiler üçüncü şahıslarla paylaşılmamalıdır. www.kirmizikurdele.org herkes için #hivbilgisi #hivhakkindahersey #hivindogrusu

HIV ve psikoloji I HIV tanısı sonrası stres bozukluğu I Ücretsiz HIV testi I Türkiye'nin en güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı Kırmızı Kurdele İstanbul -HIV ve psikoloji- -Travma sonrası stres bozukluğu- . HIV ile yaşayan bireylerin 4’te 1’i tanı sonrası travma yaşıyor HIV ile yaşayan pek çok bireyin HIV tanısı ile başlayan süreçte yaşadığı duygusal çöküntü, uzun süre etkisini sürdüren bir psikolojik bunalıma dönüşebiliyor. Travma olarak nitelendirilen bu erken dönem HIV tanısı sürecindeki psikolojik durum, gerekli önlemler alınmaz ve destekler sağlanmazsa, psikolojik hasarın daha uzun vadeli yaşanmasına neden olabiliyor. Psikiyatrik olarak “Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) olarak adlandırılan bu psikolojik hasar, bir ya da birden fazla travmatik olaya maruz kalma sonrasında ortaya çıkan ve bu olaya (ya da olaylara) ilişkin verilen bir dizi belirtiler olarak tanımlanıyor. (* Post Traumatic Stress Disorder) Bu bozukluğa ilişkin tablo, klinik açıdan her bireyde farklı şekilde vücut buluyor. Travmatik yaşantının deneyimlenmesinden sonra (travmaya sebep olan) olayın önemli bir bölümünü hatırlayamama, olumsuz inanışlar ve belirtiler (kimseye güvenememe, kötü biri olduğunu düşünme vb.), duygu durumlarına ilişkin olumsuz bir tablo (korku, utanç, öfke), önemli etkinlik ve diğer bireylerden kopuş şeklinde ortaya çıkabiliyor ya da var olan bir psikolojik tablo daha da kötüleşebiliyor! Başlıca belirtileri arasında uyaranlara karşı aşırı tepki, duyarlılık, tetikte/diken üstünde olma; olayı anımsatan, simgeleyen uyaranlara karşı artan tepkiler; sık sık olayı anımsama ve her anımsayışta olayın yeniden deneyimleniyor gibi hissedilmesi gibi davranış ya da duygular yer alan travma sonrası stres bozukluğunda; hayaller, kabuslar, işgalci düşünceler, olay örgüsünde kopukluklar, unutma, kimlik karışıklığı, yabancılaşma, travmatik olayla bağlantılı kaçınma davranışları (Örn: cinsellikten uzak durmak), uyku problemleri, depresyon vb. gibi ikincil psikolojik rahatsızlıklar da görülebiliyor ve bazen HIV ile yaşayan bireylerin hayatını daha da zorlaştırabiliyor. Nisan 2020’de alanda en kapsamlı ve sistematik meta analizi* olarak yürütülen çalışmanın BMJ Open Dergisi’nde yayınlanan sonuçlarına göre, HIV ile yaşayan bireyler arasında Travma Sonrası Stres Bozukluğu yaygın bir şekilde görülüyor. TSSB’nin tıbbi ve psikolojik tanımlarına uygun çerçevede olmak kaydıyla 2000 yılı sonrası yapılan 38 ayrı çalışma üzerinde yapılan meta analiz çalışmasının sonucuna göre, HIV ile yaşayan bireylerin %28’inde, tanı aldıktan sonra TSSB gözlemleniyor. Çalışmaların gerçekleştirildiği örneklem gruplarındaki TSSB yaygınlığı ise kadınlarda %35’ken, MSM’lerde %33 ve heteroseksüellerde %20 seviyelerinde görülüyor. Tanı sonrası travmaya dikkat! Yayınlanan çalışma sonuçlarını hakkında görüşlerine başvurduğumuz Klinik Psikolog Gizem Gülmez: “Günümüzde dünya çapında 40 milyona yakın insanın HIV ile yaşadığı biliniyor. Bu sayı ülkemizde de resmi olarak 25 bine dayandı. HIV’in günümüzde her ne kadar etkin bir tedavisi olsa da, HIV’e yönelik damgalamanın hala çok fazla oluşuyla, aslında pek çok başka daha ölümcül ve bulaş riski taşıyan hastalığa göre, daha zorlu tanı sonrası ortaya çıkan Travma Sonrası Stres Bozukluğu tablosu gözlemliyoruz.” diyor ve ekliyor; “Tanıyla beraber sağlığın geri dönüşü olmayan şekilde kaybedildiği inancı, hayat boyu HIV ilaç tedavisi (ART) kullanımı ve bu statüye sahip olmak, bazı kişilerce travma deneyimi olarak yaşanabilir'' HIV tanısı alan bireyin daha önce ne ölçüde HIV’e yönelik yanlış inanca sahip olduğu, tanı sonrası yaşayacağı travma şiddetini de arttırabilir. Bu meta-analiz çalışmasına göre HIV’le yaşayan bireylerin %28’inde tanı sonrası tanı sonrası TSSB belirtileri gözlemleniyor ve Türkiye gibi gelişmekte olan, orta-düşük gelir düzeyli ülkelerde bu oranın daha da fazla olduğu tahmin ediliyor. Özellikle tanı alan bireyin cinsel yönelimi ve cinsiyet kimliği toplum tarafından kabul görmüyorsa ve dolayısıyla bir azınlık olarak sosyal haklara erişememesi ve damgalanmayı arttıran faktörler söz konusuysa, bu durumda TSSB riski hızla artıyor. Doğru bilgi ve destek, travma şiddetini kesinlikle azaltıyor! Kırmızı Kurdele İstanbul tarafından European AIDS Treatment Group işbirliği ile düzenlenen ve Türkiye’nin ilk kapsamlı HIV aktivist eğitim programı olan Pozitif Akademi 'nin ilk dönem mezunlarından biri olan Klinik Psikolog Gizem Gülmez , HIV ile yaşayan bireylerin, tanı sonrasında yaşayabilecekleri travmayı yönetme konusunda ise şunları öneriyor: “Öncelikle HIV’le ilgili doğru bilgiye ulaşabilir olmak çok önemli. HIV’e dair yanlış bilgi içeren, bilimsel ve güncel olmayan kaynaklardan bilgi edinmeye çalışmak, google’lamak, kaygı arttırabilir ya da damgalama, ötekileştirme, marjinalizasyon, dışlama içeren söylemlere maruz kalarak benlik algısında olumsuz yönde değişimlere ve baş etme mekanizmalarının zarar görmesine, ve sonunda HIV statüsünün güvenli kişilerle de paylaşımının önüne geçerek travmayla baş etmede önemli bir faktör olan sosyal destekten önemli ölçüde yoksun kalınmasına neden olabilir. Bu sebeple akran danışmanlığı, grup terapileri, HIV’le yaşayan diğer bireylerle temas, HIV tanısı alan bireyin yalnız ya da yanlış olmadığı inancının pekişmesinin sağlanması bakımından oldukça önemli çalışmalardır. Belirtilerle kişisel olarak baş etmenin zorlaştığı, intihar düşüncelerinin belirdiği, anksiyete gibi ikincil bozuklukların ortaya çıktığı, işlevselliğin büyük ölçüde bozulduğu durumlardaysa mutlaka bir uzmandan psikolojik destek alınmalıdır.” Kamuya büyük iş düşüyor! “Düşmanca, suçlayıcı, ötekileştiren tavırlar, travmanın şiddetini arttırabilir. Ve tam aksine destek de travmanın izlerini silebilir. Başkalarına karşı güvenlik algısı parçalanmış kişilerin, bu algıları yeniden tesis etmesinde “diğerlerinin” rolü önemlidir.” diyen Gülmez, ekliyor: “Bu bağlamda HIV’e yönelik damgalayıcı ve nefret içeren söylemlerle mücadele, HIV’e yönelik farkındalık kampanyalarının görünürlüğünün arttırılması, HIV’le yaşayan bireylerin yalnız olmadığının gösterilerek, travmaya karşı korunmasında ve travmanın tedavisinde oldukça önemli çalışmalar olacaktır. Yine HIV’le yaşayan bireylerin temas ettiği sağlık çalışanlarının damgalanma, HIV’e dair mitler, tanı kişiye nasıl söylenmelidir gibi konularda eğitilmeleri, koruyucu önlemler olarak oldukça önemlidir.” Meta analizin gerçekleştirildiği çalışmanın orijinal sonuç metnine burayı tıklayarak ulaşabilirsiniz. --- *Meta analizi, aynı konularda fakat birbirinden bağımsız çalışma sonuçlarının niceliksel gözden geçirilmesi ve sentezi olarak tanımlanmaktadır.. --- www.kirmizikurdele.org #kanittemelliaktivizm #hivhakkindahersey #hivindogrusu HIV hakkında her şey sayfalarımıza dönmek için tıklayın

Türkiye'nin en çok başvurulan, en güvenilir HIV bilgisi sağlayıcısı Kırmızı Kurdele İstanbul. HIV hakkında her şey I HIV ve Ruh Sağlığı I HIV'in doğrusu I www.kirmizikurdele.org -HIV ve Ruh sağlığı- - Ruh sağlığının HIV pozitif bireyler için önemi hakkında bilgiler - Önemli noktalar *Ruh sağlığı, bir bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirebildiği, hayatın olağan stresiyle başa çıkabildiği, üretken ve verimli bir şekilde çalışabildiği ve kendi toplumuna katkıda bulunabildiği tam bir iyilik hali olarak tanımlanır. *Eğer HIV ile yaşayan bir bireyseniz, hem fiziksel sağlığınızı hem de ruh sağlığınızı korumanız önemlidir. *HIV ile yaşayan bireylerin ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşma oranı toplum geneline göre daha yüksektir. *Ruh sağlığı sorunları tedavi edilebilir ve ruh sağlığı sorunu olan insanlar iyileşebilir. - Ruh sağlığı nedir? - Ruh sağlığı, bir bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirebildiği, hayatın olağan stresiyle başa çıkabildiği, üretken ve verimli bir şekilde çalışabildiği ve kendi toplumuna katkıda bulunabildiği tam bir iyilik hali olarak tanımlanır. Ruh sağlığının üç unsuru bulunur: Duygusal iyilik hali (yaşam tatmini, mutluluk, neşe, huzur) Psikolojik iyilik hali (öz-kabul, iyimserlik, umutlu olma, yaşam amacı, maneviyat, kendini yönetme, olumlu ilişkiler) Sosyal iyilik hali (sosyal kabul, insanların ve toplumun potansiyeline bir bütün olarak inanmak, öz değer ve toplumsal faydaya katılmak, toplumsal sağduyu) Eğer HIV ile yaşayan bir bireyseniz sadece fiziksel sağlığınıza değil aynı zamanda ve aynı özen duygusuyla ruh sağlığınıza da dikkat etmelisiniz. - HIV ile yaşayan insanların ruh sağlığı sorunları yaşama riski var mı? - Herkes ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşabilir. Ruh sağlığı sorunları Dünya'nın pek çok ülkesinde olduğu gibi Türkiye'de de yaygındır ve ruhsal bozukluklarla ilgili epidemiyolojik çalışmaların sayısı hızla artmaktadır. Bu çalışmalarda tanı koydurucu ölçeklerin kullanımıyla ülkemizde tanı konulabilecek düzeyde ruhsal bozukluk yaygınlığının %20’yi geçtiği vurgulanmaktadır(1). Ancak, HIV ile yaşayan insanların ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşma oranı toplumun geneline göre daha yüksektir. HIV ile yaşayan insanlar depresyon, anksiyete, post-travmatik stres bozukluğu, intihara meyilli düşünceler ve uykusuzluk sorunları yaşayabilirler. Unutmayın ki, ruh sağlığı sorunları tedavi edilebilir ve ruh sağlığı sorunu olan insanlar iyileşebilir. - Bir kişinin ruh sağlığını neler olumsuz etkileyebilir? - Sevdiği biri kaybetmek, iş kaybı, okulda yaşanan zorluklar, şiddete veya istismara maruz kalmak gibi stresli durumlar bir kişinin ruh sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratır. Ciddi bir hastalık ya da HIV gibi sağlık durumu ile karşılaşmak da kişinin ruh sağlığı durumunu olumsuz etkileyen bir başka büyük stres kaynağı olabilir. Bazen de, HIV enfeksiyonu ve onunla ilişkili fırsatçı enfeksiyonlar da doğrudan beyni ve sinir sistemini etkileyebilir. Bu durum da hafıza, düşünme ve davranışlarda sorunlar yaratarak kişinin ruh sağlığı açısından bir güçlük yaratabilir. Ayrıca, HIV tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar da kişinin ruh sağlığını etkileyebilecek yan etkilere sahip olabilir. Ne zaman ruh sağlığımla ilgili yardıma ihtiyaç duyarım? Duygular acı verici bir hale geldiğinde ve iyileşmediğinde; veya sağlıklı kalma ve gündelik işleri yapma becerinizi kısıtlamaya başladığında yardım almanız önemlidir. Ruh sağlığınızda, yardım almanız gerektiğinin işaretini veren değişimler arasında şunlar yer alır: Genelde sizi mutlu eden şeylerden artık mutlu olmuyorsanız, Sürekli şekilde mutsuz ya da boşlukta hissediyorsanız, Kaygılı veya stresli hissediyorsanız, İntihara meyilli düşünceleriniz varsa. Ruh sağlığı sorunları bazen alkol veya madde kullanımına neden olabilir. Eğer alkol veya madde kullanımı sorunlarınız varsa doktorunuzla görüşün. Eğer yardıma ihtiyacım varsa veya birisi yardım almam gerektiğini söylerse ne yapmalıyım? Doktorunuzla konuşun. Doktorunuz HIV ilaçlarınızın sizin ruh sağlığınıza etki edip etmediğini değerlendirecektir. Ayrıca doktorunuz HIV ile yaşayanlara ruh sağlığı konusunda yardım etme deneyimi olan birilerini bulmanıza yardımcı olabilir. Örneğin: Psikiyatristler, psikologlar, sosyal hizmet uzmanları size hayatın zorlukları ve ruh sağlığı sorunlarıyla baş etmede yardımcı olmak için terapi uygulayabilirler. Vaka yöneticileri (sosyal hizmet uzmanları) size ruh sağlığı tedavisi, barınma ve ulaşım programları, aile içi şiddet sığınakları ve çocuk bakım desteği bulmanızda yardımcı olabilir. Ruh sağlığınızı iyileştirmenin başka yolları da şunlar olabilir: Destek grupları: Destek grupları birbirine destek olmak için destekleyici bir ortamda buluşan insanlardan oluşan ve yetkili/ehliyetli moderatörlerden oluşan güvenli gruplardır. Ruh sağlığı grupları ve HIV destek grupları bulunmaktadır. Meditasyon : Araştırmalar meditasyonun depresyon, kaygı ve stresi azaltmada yardımcı olabileceğini göstermektedir. Sağlıklı alışkanlıklar : Düzenli egzersiz, yeterli uyku ve sağlıklı beslenme kendinize bakmanın önemli yollarıdır ve stresli durumlarla baş etmenize yardımcı olabilir. 1.) Araştırma makalesi: Ruhsal Bozuklukların Yaygınlığı, Cinsiyetlere Göre Dağılımı ve Psikiyatrik Destek Alma ile İlişkisi, Ahmet KESKİN, İlhami ÜNLÜOĞLU, Uğur BİLGE, Çınar YENİLMEZ HIV hakkında her şey sayfalarımıza dönmek için tıklayın Sıkça sorulan sorular sayfası için tıklayın Kaynak: NIH Yararlanılan yazı bağlantısı