www.kirmizikurdele.org I HIV hakkında he

-HIV ve Ruh sağlığı-

-Ruh sağlığının HIV pozitif bireyler için önemi hakkında bilgiler-

Önemli noktalar
 

*Ruh sağlığı, bir bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirebildiği, hayatın olağan stresiyle başa çıkabildiği,

üretken ve verimli bir şekilde çalışabildiği ve kendi toplumuna katkıda bulunabildiği tam bir iyilik hali olarak tanımlanır.

*Eğer HIV ile yaşayan bir bireyseniz, hem fiziksel sağlığınızı hem de ruh sağlığınızı korumanız önemlidir.

*HIV ile yaşayan insanların ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşma oranı toplumun geneline göre daha yüksektir.

*Ruh sağlığı sorunları tedavi edilebilir ve ruh sağlığı sorunu olan insanlar iyileşebilir.

Ruh sağlığı nedir?

Ruh sağlığı, bir bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirebildiği, hayatın olağan stresiyle başa çıkabildiği, üretken ve

verimli bir şekilde çalışabildiği ve kendi toplumuna katkıda bulunabildiği tam bir iyilik hali olarak tanımlanır.

Ruh sağlığının üç unsuru bulunur:

Duygusal iyilik hali (yaşam tatmini, mutluluk, neşe, huzur)

Psikolojik iyilik hali (öz-kabul, iyimserlik, umutlu olma, yaşam amacı, maneviyat, kendini yönetme, olumlu ilişkiler)

Sosyal iyilik hali (sosyal kabul, insanların ve toplumun potansiyeline bir bütün olarak inanmak, öz değer ve

toplumsal faydaya katılmak, toplumsal sağduyu)

Eğer HIV ile yaşayan bir bireyseniz sadece fiziksel sağlığınıza değil aynı zamanda ve aynı özen duygusuyla
ruh sağlığınıza da dikkat etmelisiniz.

HIV ile yaşayan insanların ruh sağlığı sorunları yaşama riski var mı?

Herkes ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşabilir.

 

Ruh sağlığı sorunları Dünya'nın pek çok ülkesinde olduğu gibi Türkiye'de de yaygındır ve ruhsal bozukluklarla ilgili epidemiyolojik çalışmaların sayısı hızla artmaktadır. Bu çalışmalarda tanı koydurucu ölçeklerin kullanımıyla ülkemizde tanı konulabilecek düzeyde ruhsal bozukluk yaygınlığının %20’yi geçtiği vurgulanmaktadır(1).

Ancak, HIV ile yaşayan insanların ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşma oranı toplumun geneline göre daha yüksektir.

HIV ile yaşayan insanlar depresyon, anksiyete, post-travmatik stres bozukluğu, intihara meyilli düşünceler ve

uykusuzluk sorunları yaşayabilirler. Unutmayın ki, ruh sağlığı sorunları tedavi edilebilir

ve ruh sağlığı sorunu olan insanlar iyileşebilir.

Bir kişinin ruh sağlığını neler olumsuz etkileyebilir?

Sevdiği biri kaybetmek, iş kaybı, okulda yaşanan zorluklar, şiddete veya istismara maruz kalmak gibi stresli durumlar

bir kişinin ruh sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratır. Ciddi bir hastalık ya da HIV gibi sağlık durumu ile karşılaşmak da kişinin

ruh sağlığı durumunu olumsuz etkileyen bir başka büyük stres kaynağı olabilir.

Bazen de, HIV enfeksiyonu ve onunla ilişkili fırsatçı enfeksiyonlar da doğrudan beyni ve sinir sistemini etkileyebilir.

Bu durum da hafıza, düşünme ve davranışlarda sorunlar yaratarak kişinin ruh sağlığı açısından bir güçlük yaratabilir.

Ayrıca, HIV tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar da kişinin ruh sağlığını etkileyebilecek yan etkilere sahip olabilir.

Ne zaman ruh sağlığımla ilgili yardıma ihtiyaç duyarım?

Duygular acı verici bir hale geldiğinde ve iyileşmediğinde; veya sağlıklı kalma ve gündelik işleri yapma

becerinizi kısıtlamaya başladığında yardım almanız önemlidir.

Ruh sağlığınızda, yardım almanız gerektiğinin işaretini veren değişimler arasında şunlar yer alır:

  • Genelde sizi mutlu eden şeylerden artık mutlu olmuyorsanız,
     

  • Sürekli şekilde mutsuz ya da boşlukta hissediyorsanız,
     

  • Kaygılı veya stresli hissediyorsanız,
     

  • İntihara meyilli düşünceleriniz varsa.

Ruh sağlığı sorunları bazen alkol veya madde kullanımına neden olabilir.

Eğer alkol veya madde kullanımı sorunlarınız varsa doktorunuzla görüşün.

Eğer yardıma ihtiyacım varsa veya birisi yardım almam gerektiğini söylerse ne yapmalıyım?

Doktorunuzla konuşun. Doktorunuz HIV ilaçlarınızın sizin ruh sağlığınıza etki edip etmediğini değerlendirecektir.

Ayrıca doktorunuz HIV ile yaşayanlara ruh sağlığı konusunda yardım etme deneyimi olan birilerini bulmanıza yardımcı olabilir. Örneğin:

  1. Psikiyatristler, psikologlar, sosyal hizmet uzmanları size hayatın zorlukları ve ruh sağlığı sorunlarıyla
    baş etmede yardımcı olmak için terapi uygulayabilirler.
     

  2. Vaka yöneticileri (sosyal hizmet uzmanları) size ruh sağlığı tedavisi, barınma ve ulaşım programları,
    aile içi şiddet sığınakları ve çocuk bakım desteği bulmanızda yardımcı olabilir.
     

Ruh sağlığınızı iyileştirmenin başka yolları da şunlar olabilir:
 

  1. Destek grupları: Destek grupları birbirine destek olmak için destekleyicibir ortamda buluşan insanlardan oluşan
    ve yetkili/ehliyetli moderatörlerden oluşan güvenli gruplardır.
    Ruh sağlığı grupları ve HIV destek grupları bulunmaktadır.
     

  2. Meditasyon: Araştırmalar meditasyonun depresyon, kaygı ve stresi azaltmada yardımcı
    olabileceğini göstermektedir. 
     

  3. Sağlıklı alışkanlıklar: Düzenli egzersiz, yeterli uyku ve sağlıklı beslenme
    kendinize bakmanın önemli yollarıdır ve stresli durumlarla baş etmenize yardımcı olabilir.

Kaynak: NIH
Yararlanılan yazı bağlantısı

www.kirmizikurdele.org'de ziyaretçi deneyimini geliştirmek için çerezler kullanılır. Sitede sunulan tüm bilgiler uluslararası düzeyde kabul görmüş, saygın HIV tedavi kılavuzlarına, deneyimli tedavi aktivistlerinin bilgi

vtecrübelerine dayanır. Bu bilgilere dayanarak eyleme geçmeden önce uzman bir hekime danışılması mutlaka tavsiye edilir.

Bu siteyi ziyaret eden herkes bu sorumluluğu kabul etmiş sayılır.